7.200 tỷ đồng chỉ đủ chống ngập một góc Sài Gòn

Bộ Nông nghiệp đề xuất TP HCM một dự án ngăn lũ triều cường có tổng vốn đầu tư 7.200 tỷ đồng để kiểm soát nước biển dâng trong tương lai. Song đánh giá của lãnh đạo thành phố, phương án này nếu thực hiện chỉ đủ chống ngập một phần địa bàn vì muốn hiệu quả cần đến 80.000 tỷ đồng.
> TP HCM sẽ tiếp tục sống trong ngập lụt/ TP HCM càng chống càng ngập nước/ Triều cường cao có thể do TP HCM đang bị lún

Tổng thu hút vốn đầu tư toàn xã hội của cả tỉnh Hưng Yên năm 2007 cũng chỉ đạt đến 7.200 tỷ đồng. Trong khi đó với 80.000 tỷ đồng, Hà Nội có thể yên tâm về nguồn vốn xây dựng hạ tầng, đây cũng là nhu cầu tài chính để đầu tư phát triển toàn tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu, đến năm 2010.

Tại Hội thảo quy hoạch thủy lợi phục vụ giải quyết tình trạng ngập nước TP HCM chiều qua, Bộ trưởng Nông nghiệp Cao Đức Phát cho biết, đề án của Bộ đã huy động tất cả chất xám của ngành thủy lợi cả nước để tìm một giải pháp hiệu quả.  

Cụ thể, đề án nhắm mục tiêu lâu dài là kiểm soát lũ, triều nhằm giải quyết bài toán chống ngập cho thành phố trong điều kiện có lũ lớn ở thượng lưu và nước biển dâng.

Chủ nhiệm đề án Nguyễn Sinh Huy cảnh báo, vào năm 2070, mực nước biển có thể dâng cao 0,9 m và gây ngập nhiều nơi. "TP HCM sẽ nhanh chóng bị nhấn chìm vì hiện chưa có công trình lớn mà chỉ có các bờ bao nhỏ lẻ để ngăn chặn thảm họa nước biển", ông nói. Song chuyện nước biển dâng vẫn còn tương lai vài chục năm nữa, vấn đề cấp bách nhất hiện nay của thành phố là triều, lũ hoành hành phải được ngăn chặn.

Mỗi khi có triều cường TP HCM lại sống chung với ngập lụt. Ảnh: Kiên Cường.

Giải pháp mà đề án đưa ra là: "Kiểm soát triều cũng không có cách nào khác là làm đê, cống ngăn và tốt nhất là làm bên ngoài, trên các sông Soài Rạp, Lòng Tàu, Sài Gòn, Vàm Cỏ". Bên cạnh đó, để tránh tình trạng nước triều luôn dâng nhấn chìm thành phố thì tiêu chuẩn cốt xây dựng các khu đô thị ven sông phải ở mức 2,5 m.

Dự án cũng phân TP HCM thành 3 vùng ảnh hưởng gồm khu vực bờ hữu sông Sài Gòn (quan trọng nhất), ngã ba sông Sài Gòn - Đồng Nai là vùng đang phát triển và bờ tả sông Sài Gòn - Soài Rạp được xem vùng mở, đệm. Lộ trình thực hiện gồm giai đoạn 1 sẽ xây dựng 6 cống lớn tại Phú Xuân, Mương Chuối, sông Kinh...; một số cống nhỏ tại các rạch khác, xây dựng tuyến đê bao nối các cống với nhau trên cơ sở tận dụng đường giao thông có sẵn.

Giai đoạn 2, sẽ tiến hành nạo vét tuyến trục Bắc Nam, xây dựng thêm 2 cống lớn tại Rạch Tra, Vàm Thuật. Cuối cùng là xây dựng hoàn chỉnh tuyến đê bao. Sau khi hoàn thành 3 giai đoạn, hệ thống khép kín sẽ đảm bảo kiểm soát tuyệt đối nước trên kênh rạch trong khu vực, ngăn chặn ảnh hưởng cửa nước biển dâng.

Giám đốc Sở Giao thông công chính Trần Quang Phượng đánh giá, mục tiêu dự án là rất tốt nhưng chỉ có thể giải quyết phần nào ngập ở vùng ven còn khu vực nội thành vẫn phải sống chung với nước. Ông nhận xét: "Tổng số tiền 7.200 tỷ đồng chỉ góp một phần chứ không làm toàn thành phố hết ngập, mà theo tính toán của thành phố phải cần 80.000 tỷ đồng để giải quyết hẳn tình trạng triều cường xâm nhập".

Theo ông Phượng, việc ngăn triều từ xa trên sông Soài Rạp, Lòng Tàu như đề xuất của đề án Bộ là không thể. Lý do, tới năm 2020 phát triển tiến ra biển thành phố phải đón nhận 200 triệu tấn hàng hóa một năm. Do đó phương án án tổ chức vận tải biển như thế nào khi ngăn "cửa" biển vào để xây cống chắn triều.

Bí thư Thành ủy TP HCM Lê Thanh Hải cho biết, sẽ tổ chức công bố rộng rãi đề án của Bộ Nông nghiệp để trưng cầu ý dân và góp ý của các chuyên gia ngành.

Bộ trưởng Cao Đức Phát cũng nói, nếu đề án được TP HCM chấp nhận thì ngay trong ngày mai cũng có thể trình Chính phủ để xin ý kiến. Sau khi xem xét, Chính phủ sẽ phê duyệt quy hoạch chung, bộ lập dự án khả thi trong năm 2008 để năm 2009 hoặc 2010 bắt đầu thi công.

Kiên Cường