Hà Nội tiễn Táo quân

Người nào cũng lỉnh kỉnh đồ lễ tiễn ông thần Bếp.

Sáng nay, cá chép đủ loại là mặt hàng được mua bán nhộn nhịp nhất trong các khu thủy sản ở mọi chợ lớn nhỏ. Phương tiện cho ông Táo về trời, gồm đủ loại cá hồng, cá đen, còn "bơi" cả trên đường phố, trong các gánh hàng rong.

Vừa bước vào chợ, phóng viên VnExpress cũng như nhiều người khác đều nhận được lời tiếp thị: "Mua cá chép lễ đi, cá chép lễ đi. Một túi 3 chép hồng chỉ 7.000 đồng". Những câu chào hàng như vậy đều ran lên ở khắp các chợ lớn nhỏ như Cầu Diễn, Ngọc Hà, Láng Hạ, Thành Công...

Các chủ hàng ở chợ Cầu Diễn cho biết, để chuẩn bị cho lễ tiễn ông thần Bếp, họ đã đặt mua cá chép ở Phùng, Đan Phượng, Hà Tây từ một tháng trước đó. Đến hôm qua, cá mới được chuyển về nhà phân loại và sáng sớm nay thì có mặt ở chợ. Lượng cá năm nay khá dồi dào, đủ chủng loại chép đen, hồng. Chị Thuận, ôm đến 1 tạ

Chỉ 5.000 đồng/con cá này thôi chị ơi.

chép con (khoảng 1.200 con), cho biết, buôn loại hàng này như đánh bạc, có năm ngồi cả ngày mà bán chưa được 100 con, phải mang về thả xuống ao. Nhưng có năm, bán chạy, đến cả con dặt dẹo, bé bằng ngón tay út người ta cũng mua. Chị Thuận hy vọng năm nay không phải mang cá thả xuống ao nhà.

Theo đánh giá của người mua thì giá cá chép nói chung chấp nhận được. Một bộ 3 chép hồng nhỏ (nặng khoảng 2 lạng), giá 6.000 đồng. Chép đen có cùng trọng lượng chỉ 4.000 đồng/3 con. Loại cá khoảng 2 lạng/con giá 4.000 đồng. Với những con to hơn (thường là chép đen) giá 13-15 đồng/bộ 3 con. Xách túi nylon đựng 3 con chép hồng, cùng lỉnh kỉnh những thịt, rau chuẩn bị cho lễ tiễn ông Táo lên chầu trời, chị Thành ở Cầu Diễn niềm nở nói với phóng viên VnExpress: "Năm nay, nhà tôi chuyển về gần sông Nhuệ thì mới dám mua cá cúng. Chứ như mọi năm ở khu Khương Thượng, có mua cũng chẳng biết thả xuống đâu. Ra hồ Xã Đàn, nước tương đối sạch thì đường xa, mà ra sông Lừ thì bẩn lắm. Thả cá xuống đó, chẳng mấy chốc nó lại nổi lềnh bềnh lên".

Tại các chợ trong trung tâm thành phố như chợ Hôm, Ô Chợ Dừa,

Cá vàng vào phố.

Ngọc Hà, nguồn cá chép được lấy chủ yếu từ huyện Thanh Trì. Có đến 70% cá ở đây là chép vàng. Các chủ hàng tung cá ra từ hôm qua và bán khá chạy, bởi đúng vào chủ nhật, cán bộ, công nhân viên chức được nghỉ, có điều kiện làm lễ. Hầu hết khách hàng mua cá chép rất nhanh chóng, không mặc cả nhiều bởi ai lại đi so đo với đồ cúng.

Đồ vàng mã bán chạy

10 ngày nay, khắp đường phố Hà Nội đều thấp thoáng bóng những gánh hàng vàng mã bán rong. Riêng khu vực làng Cót, quận Cầu Giấy dường như chật chội hơn ngày thường bởi sự xuất hiện của đội quân quang gánh bán đồ lễ cúng Táo quân. Họ lấy hàng từ các chủ sản xuất trong làng và tỏa ra khắp ngõ ngách thành phố. Các loại đồ lễ thần Bếp, thần linh ở đây không được đẹp, hầu hết làm bằng giấy màu xỉn. Tuy nhiên, lợi thế của hàng này là giá rẻ, chỉ cần bỏ ra 7.000-8.000 đồng là khách đã có một bộ đồ cúng thần Bếp (gồm 3 mũ, 3 đôi hài, 3 cá chép giấy) và một bộ cúng thần linh (1 mũ cánh chuồn, 1 bộ quần áo).

Vàng mã khắp nẻo.

Khách hàng chủ yếu của những gánh hàng rong là người lao động nghèo. Họ không câu nệ hàng đẹp, xấu, làm bằng giấy màu bóng hay giấy xỉn. Bà bán mũ trên đường Cầu Giấy kể: "Tôi mua hai bộ lễ hết có 8.000 đồng, trong khi bà hàng xóm lên tận phố Hàng Mã đặt hai bộ cùng loại làm bằng giấy màu bóng, kích cỡ to hơn, mất 70.000 đồng. Mình thành tâm là chính chứ cần gì phải cầu kỳ đẹp xấu". Nghe thế, ông thợ sửa xe bên cạnh đế luôn vào: "Đồ vàng mã, xấu đẹp gì đốt lên rồi cũng ra tro hết, tốn tiền vào việc ấy làm gì!".

Có lẽ cũng vì tâm lý này mà những gánh hàng mã bán rất chạy vào ngày này. Chị Hiền, quê Hải Dương, người đã chuyển từ bán hoa quả sang bán đồ vàng mã, nói: "3 ngày nay, tôi bán được lắm. Như chiều qua, mới ra khỏi làng Cót được nửa cây số mà đã hết veo. Bán đồ này gánh nhẹ, không như hoa quả, chỉ tội hơi cồng kềnh".

Còn tại phố Hàng Mã, những ngày này khách luôn bị choáng ngợp

Phố Hàng Mã rực rỡ sắc màu trang phục của thần Bếp.

bởi màu sắc sặc sỡ của đèn lồng, tranh vẽ các thiên thần mang điều may mắn đến cho gia chủ và đặc biệt là đồ cúng thần Bếp, thần linh. So với hàng rong, trang phục của hai thần ở đây to và đẹp hơn. Chất liệu được làm bằng giấy màu bóng. Giá cả vì thế cũng đắt hơn gấp 3-4 lần. Các bà, các cô thường lên phố Hàng Mã đặt hàng từ tháng trước. Ngoài hài, mũ, cá, họ còn sắm thêm tiền, vàng, đôla và cả xe máy, ôtô để các thần cưỡi lên gặp Ngọc Hoàng.

Mua hàng rong cho rẻ.

Mặc dù giá đồ lễ ở Hàng Mã khá đắt nhưng vẫn tấp nập người mua. Chủ cửa hàng số 25 cho biết, bộ đồ cúng thấp nhất là 10.000 đồng, cao nhất là 20.000 đồng. Còn xe máy giấy 12.000 đồng, ôtô 20.000 đồng. "Người dân bây giờ ăn nên làm ra, không tiếc tiền sắm đồ thờ lễ. Vì thế mà chúng tôi cũng được nhờ. Những ngày cao điểm thế này, khách khuân phải đến 100 bộ đồ cúng/ngày", chị phấn khởi nói.

Ăn theo ngày Tết ông Táo là các loại hàng rơm nếp (đốt lấy tro thay chân hương), hoa, cau. Mới hôm qua, phóng viên VnExpress mua một bó rơm có 1.500 đồng ở chợ Cầu Diễn thì nay ở chợ Láng Hạ A, bà bán hàng hét những 3.500 đồng/bó. Hoa cúng cũng nhích lên, một nụ hồng không mập lắm giá 1.500 đồng, một cành cúc nhỏ giá 1.500 đồng. Người bán hàng giải thích cho việc tăng giá: “Cả năm mới có một ngày tiễn ông thần Bếp mà”.

Như Trang

Ảnh: Xuân Thu