Xuất khẩu thuỷ sản thêm một lần lỗi hẹn

Tôm là mặt hàng xuất khẩu chủ lực của ngành thủy sản.

Rào cản thương mại mà Mỹ áp đặt đối với tôm VN tiếp tục gây khó cho ngành thủy sản. Cùng kỳ những năm trước, xuất khẩu tôm vào thị trường này tăng nhanh để phục vụ lễ Noel và Tết dương lịch, nhưng năm nay lại giảm mạnh làm chững lại tiến độ xuất khẩu toàn ngành.

Bộ Thuỷ sản ước tính giá trị kim ngạch xuất khẩu thuỷ sản tháng này đạt 205 triệu USD, đưa kết quả thực hiện từ đầu năm đến nay lên 2,12 tỷ USD, gần bằng 82% kế hoạch năm và tăng 4% so với cùng kỳ. Như vậy, kim ngạch xuất khẩu của tháng 11 đã giảm 20 triệu USD so với tháng trước. Để hoàn thành chỉ tiêu đề ra cho cả năm, ngành thuỷ sản phải phấn đấu xuất khẩu 480 triệu USD trong tháng này. Tuy nhiên, điều này không thể trở thành hiện thực trong bối cảnh hết sức khó khăn như hiện nay. Năm ngoái, kim ngạch xuất khẩu thuỷ sản chỉ đạt 96-97% kế hoạch.

Theo Bộ, vài tháng trước khi phán quyết cuối cùng về vụ kiện chống bán phá giá tại Mỹ được công bố, các nhà nhập khẩu nước này đã chuẩn bị lượng hàng lớn dự phòng nhằm tránh rủi ro khi có kết luận chính thức. Đồng thời họ chuyển sang nhập khẩu tôm thẻ chân trắng có giá thấp hơn. Thời gian từ nay đến khi các mức thuế có hiệu lực không còn nhiều, vì vậy, hoạt động nhập khẩu tôm của Mỹ đã nghiêng hẳn sang các thị trường không bị đánh thuế chống phá giá. Lúc này, hầu hết các kho dự trữ của Mỹ bán ra chưa hết nên cũng không có nhu cầu nhập khẩu nhiều. Trong khi đó, Hải quan Mỹ lại đang soạn thảo quy định mới, trong đó yêu cầu các nhà nhập khẩu phải đóng ký quỹ cho cơ quan hải quan theo tỷ lệ 10% giá trị nhập khẩu từ các nước bị kiện của năm trước. Vì vậy, hầu hết các nhà nhập khẩu đều ngại mua tôm của các nước bị kiện.

Nắm bắt được khó khăn này, nhiều doanh nghiệp tôm Việt Nam đã chủ động chuyển hướng thị trường xuất khẩu sang Nhật, EU và các nước khác, nhưng theo Bộ Thuỷ sản, việc tăng giá trị xuất khẩu vào các thị trường này vẫn không bù được khó khăn của thị trường Mỹ, ảnh hưởng đến tổng giá trị kim ngạch xuất khẩu thuỷ sản. Giá tôm nguyên liệu đầu tháng 11 giảm trên dưới 10.000 đồng/kg.

Hiện nay các địa phương đang thu hoạch để chuẩn bị cho vụ nuôi chính năm 2005. Sau đợt giảm giá gây lo ngại cho người nuôi hồi cuối tháng 10, đến nay, cá tra, basa nguyên liệu ở ĐBSCL bắt đầu lên giá trở lại, với mức tăng 1.000-2.000 đồng/kg. Sản lượng cá tra, basa hiện nay cơ bản đáp ứng đủ nhu cầu cho các cơ sở chế biến trong dịp cuối năm.

Song Linh