Phía sau quảng cáo 'làm sinh viên Úc trên đất Việt'

Theo thông báo của ĐH Công nghiệp Hà Nội, với 250 USD mỗi học kỳ, bên cạnh việc được làm sinh viên Úc trên đất Việt, sinh viên hệ du học tại chỗ sẽ học bằng tiếng Anh với giảng viên nước ngoài. Nhưng thực tế lại khác xa...

Vừa qua, VnExpress nhận được đơn phản ánh về việc hệ Cao đẳng du học tại chỗ Việt - Úc (ĐH Công nghiệp Hà Nội) liên kết với Học viện Công nghệ Nam Úc (Tafe South Australia) tăng học phí đột ngột trong khi cơ sở vật chất chưa tương xứng.

Một nữ sinh năm thứ 3 (khóa 6) cho biết, lúc nhập học, nhận được thông báo mức học phí là 250 USD một học kỳ, tính đều cho 6 học kỳ. Do văn bản này được đóng dấu đỏ gửi về gia đình nên sinh viên coi đây là hợp đồng giữa họ và nhà trường.

Tuy nhiên, sang năm thứ hai, khi chuyển sang học chuyên ngành, trường thông báo tăng phí mỗi học kỳ lên 310 USD và giải thích là do giá cả thị trường. Năm học 2007-2008, bắt đầu học chưa đầy 1 tuần, trường lại thông báo tăng học phí lên 350 USD.

Theo nữ sinh này, trưởng khoa giải thích rằng giá cả thị trường tăng và sắp tới học phí PTTH, THCN, CĐ, ĐH sẽ tăng nên trường tăng để tạo điều kiện tốt hơn cho sinh viên. "Trong 2 lần, học phí tăng đến 100 USD mà môi trường học vẫn vậy", sinh viên này bức xúc.

Đại học Công nghiệp Hà Nội. Ảnh: T.D.

Đứng dán mắt vào tờ thông báo học phí mới, một nam sinh ngành phát triển phần mềm buồn bã nói: "Trường không gửi thông báo về nhà nên thấy em bảo tăng tiền học phí là bố mẹ gắt, tăng gì mà nhiều thế, em không biết giải thích thế nào".

Theo nam sinh này, dù học phí tăng nhưng sinh viên vẫn phải chịu cảnh thiếu thốn trang thiết bị phục vụ học tập. Thừa nhận chương trình học được cập nhật thường xuyên, nhưng nhiều sinh viên phàn nàn việc không được học tiếng Anh chuyên ngành nhưng lại phải đọc sách chuyên ngành từ Úc gửi sang. Còn bài thi làm trong MS Office thường xuyên bị phần mềm diệt virus xóa bỏ vì bị coi là macro, khiến sinh viên phải thi lại, thậm chí học lại với mức đóng góp rất cao, lên đến cả triệu đồng một môn.

Ngồi ngoài hành lang chờ đến giờ vào học, một sinh viên cho biết: "Mang tiếng là được học chuyên gia nhưng em chẳng thấy chuyên gia đâu. Trừ môn tiếng Anh, giáo viên nước ngoài dạy chừng 1 tháng kỹ năng giao tiếp. Giáo trình bằng tiếng Anh nhưng thày cô là người Việt nên toàn giảng bằng tiếng Việt".

Du học sinh học phần lớn bằng tiếng Việt

Trao đổi với VnExpress, Trưởng khoa Đào tạo hợp tác quốc tế, ĐH Công nghiệp Hà Nội, Nguyễn Thanh Tùng, cho biết, sau 7 năm đào tạo, đã có hơn 1.300 sinh viên theo học hệ du học tại chỗ ĐH Công nghiệp Hà Nội, trong đó 600 em đã ra trường. Năm đầu sinh viên học tiếng Anh và tìm hiểu về máy tính, 2 năm sau học chuyên ngành.

Ông Tùng cho biết, về cơ sở vật chất, khoa hợp tác quốc tế được cung cấp hệ thống thiết bị lớn và hiện đại nhất trường, tất cả máy hiện nay đều là khá "xịn". "Việc bài thi bị coi là virus bởi sự cố kỹ thuật nên sinh viên mất bài sẽ được thi lại. Tôi cũng có một phần trách nhiệm vì đã quản lý hệ thống không tốt lắm", ông trưởng khoa thừa nhận.

Theo ông Tùng, tháng 10/2006, do trường tăng thêm 300 giờ tiếng Anh và cùng với phía đối tác tính toán mức lạm phát nên đã điều chỉnh tăng học phí. Tuy nhiên, ông cho rằng trường không coi thông báo có dấu đỏ là hợp đồng giữa nhà trường với sinh viên cũng như không biết chuyện sinh viên bức xúc vì học phí tăng.

"Tôi quản lý chuyên môn, còn việc lớn hơn, trước nay đều là quyết định của lãnh đạo trường. Nhà trường không nhận được phản ánh thì tôi... cũng chỉ quan tâm tới chuyên môn", ông Tùng nói. 

Giải thích về việc không có giảng viên nước ngoài, ông trưởng khoa cho biết, đối với sinh viên khóa 6, việc sử dụng giáo trình tiếng Anh là điều bắt buộc. Một số môn ở kỳ cuối như "Khôi phục sau thảm họa"... mới mời giảng viên nước ngoài, còn lại hầu hết là giảng viên trong nước và phần lớn dạy bằng tiếng Việt.

Trái ngược với thông tin "bài thi được chuyển về bên kia chấm", sau một hồi suy nghĩ, ông trưởng khoa thừa nhận, toàn bộ bài thi đều do trường chấm. "Trường chỉ gửi bài mẫu sang Úc theo yêu cầu của phía đối tác". Hai học kỳ đầu sinh viên làm bài thi bằng tiếng Việt, các học kỳ sau mới làm bằng tiếng Anh.

Khẳng định Học viện Công nghệ Nam Úc quản lý trực tiếp chương trình du học tại chỗ, kể cả việc cấp bằng nhưng ông Tùng cũng cho rằng, câu chiêu sinh "Làm sinh viên Úc trên đất Việt"... chỉ là quảng cáo. 

Trong khi đó, trưa 20/12, trong lúc chờ vào học, một số sinh viên khóa 10 mới nhập học vẫn hào hứng khoe với VnExpress: "Bọn em đang cố gắng học tiếng Anh vì nhà trường bảo, từ kỳ 3 trở đi, sinh viên được học hoàn toàn bằng Tiếng Anh".

Trưa 21/12, Trao đổi với VnExpress, Phó thanh tra Bộ GD&ĐT Trần Bá Giao cho rằng, đối với hệ du học tại chỗ, khi tốt nghiệp sinh viên phải thông thạo thêm một ngoại ngữ thì mới đảm bảo chất lượng. "Sinh viên được cấp bằng phải có khả năng làm việc ở ngay chính nước cấp bằng. Không phải cứ lấy mác nước ngoài nhưng sau đó đào tạo chất lượng thấp hơn", ông Giao nói. Cũng theo Phó thanh tra Bộ, các trường đào tạo du học tại chỗ có thể tăng học phí nhưng phải đảm bảo nâng cao chất lượng, tránh trường hợp lợi dụng xã hội hóa để thu lợi. Nếu phản ánh là đúng, Bộ GD&ĐT sẽ có trách nhiệm thanh tra, kiểm tra.

Tiến Dũng