Quốc hội lo lắng hiệu quả của doanh nghiệp nhà nước

Doanh nghiệp nhà nước được ưu đãi về vốn, nhưng làm ăn thua xa doanh nghiệp tư nhân. Các chỉ tiêu kinh tế - xã hội năm 2009 còn chưa đánh giá hết tác động của lạm phát và suy thoái kinh tế thế giới... Đó là vấn đề đại biểu Quốc hội nêu ra tại buổi họp tổ sáng 17/10.
> Lạm phát năm nay khoảng 24%

Đại biểu Nguyễn Đăng Trừng bày tỏ lo ngại với thông tin do Ủy ban Kinh tế đưa ra là dù chịu ảnh hưởng từ khó khăn chung, nhưng giá trị sản xuất công nghiệp của khu vực doanh nghiệp ngoài nhà nước 9 tháng đầu năm vẫn giữ tốc độ tăng trưởng 20,9%, khu vực doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tăng 17,9% (không kể dầu thô). Trong khi đó khu vực doanh nghiệp nhà nước chỉ tăng 5,9%.

Ông Trừng cho rằng rất khó chấp nhận khi doanh nghiệp nhà nước sản xuất và kinh doanh phần lớn bằng vốn ngân sách nhà nước, nhưng làm ăn kém hơn cả doanh nghiệp tư nhân và nước ngoài. "Không thể đổ lỗi do lạm phát, do kinh tế thế giới khó khăn...", ông Trừng thẳng thắn.

Đại biểu Đặng Văn Khanh lại chỉ ra sự bất bình thường trong hoạt động của một số tập đoàn kinh tế nhà nước, vốn được coi là "đầu tàu","anh cả" của nền kinh tế. "Tại sao Tập đoàn dầu khí lại đầu tư vào lĩnh vực không thuộc chuyên môn là ngân hàng, Tập đoàn điện lực trả lại 13 dự án đầu tư về nhiệt điện? Chính phủ phải giải trình rõ việc này", ông Khanh nói.

Đại biểu Nguyễn Văn Sơn đánh giá: "Chính phủ chỉ nói kiểm soát chặt chẽ hiệu quả đầu tư của khu vực doanh nghiệp nhà nước thì đơn giản quá. Nó cho thấy Chính phủ chưa thật quyết tâm trong việc kiểm soát và nâng cao hiệu quả hoạt động của các doanh nghiệp này". Ông Sơn đề nghị Chính phủ cần đánh giá toàn diện hiệu quả đầu tư của các tập đoàn kinh tế và báo cáo Quốc hội vào kỳ họp tới.

Trước đó, Ủy ban Kinh tế đã nhận xét với cơ chế phân cấp như hiện nay rất khó kiểm soát và đánh giá hoạt động đầu tư của các tập đoàn và tổng công ty nhà nước, khó đánh giá về khả năng trả nợ vay của các doanh nghiệp này.

Thảo luận về các chỉ tiêu kinh tế - xã hội năm 2009, đại biểu Vũ Hồng Anh đặt vấn đề kinh tế thế giới đang suy thoái, Chính phủ có nhất thiết đặt chỉ tiêu GDP năm 2009 là 7%. "Ta dự đoán giá dầu mỏ thế giới năm tới là 90 USD một thùng, nhưng sáng nay giá dầu chỉ còn 70 USD và ước tính nếu mức giá đó duy trì ta sẽ mất 23.000 tỷ đồng từ nguồn thu dầu thô, ảnh hưởng rất lớn đến ngân sách", ông Hồng Anh lập luận và đề nghị GDP năm 2009 chỉ 6-6,5%.

"Chính phủ đã không đánh giá hết tác động của hậu lạm phát", đại biểu Nguyễn Văn Sơn lên tiếng và chỉ ra 3 vấn đề rất lo ngại. Thứ nhất là sức cạnh tranh, sức đầu tư kém đi do lạm phát đã làm mất đi lợi thế công nhân giá rẻ. Thứ hai là sức mạnh tài chính giảm, kéo theo sự đổ vỡ của ngân hàng. Và cuối cùng là phân cực giàu nghèo ngày càng lớn. "Hiện vẫn còn 13% hộ nghèo ở nông thôn, thu nhập mỗi tháng dưới 200.000 đồng một người. Hậu lạm phát sẽ khiến người nghèo không có cái ăn, cái mặc, có bệnh chờ chết, chứ không dám đến bệnh viện", ông Sơn nói.

Chung lo lắng về tác động của lạm phát và khủng hoảng kinh tế thế giới, đại biểu Nguyễn Thị Bích Ngọc cho rằng Chính phủ đã quá tự tin khi đặt chỉ tiêu năm 2009 giải quyết việc làm cho 1,7 triệu người. "Tăng trưởng thấp, tạo việc làm sẽ rất khó khăn. Hiện có 3 nguồn lao động dôi dư là nông dân mất đất, lao động bị mất việc do doanh nghiệp vừa và nhỏ thu hẹp sản xuất kinh doanh và cuối cùng lao động dôi dư ở doanh nghiệp nhà nước bị sắp xếp", bà nói.

Ngày mai Quốc hội thảo luận tại hội trường về dự án Luật đa dạng sinh học và Luật công nghệ cao.

Hồng Khánh