Má hồng mưu sinh nơi cửa khẩu

Tóc dài làm phu xe. Ảnh: Thanh Niên

Bên cạnh trung tâm mua sắm sầm uất với những mặt hàng miễn thuế, cửa khẩu Lao Bảo (Quảng Trị) cũng gắn liền với cuộc mưu sinh nhọc nhằn, thầm lặng của những phụ nữ.

Chị Đặng Thị Kiều (thị trấn Lao Bảo, Quảng Trị) bán hàng ở chợ, một ngày hai lần, cuộc mưu sinh của chị bắt đầu và kết thúc bằng bước chân đi qua ranh giới của hai nước Việt - Lào. Cần câu cơm của gia đình 5 người là gian hàng rộng chừng 6m2 bán hàng nông, ngư cụ. Với cửa hàng đa dạng sản phẩm cùng hàng chục mối bỏ sỉ, chị được liệt vào hàng "đại gia" ở chợ.

So với nghề nông, nghề rẫy, công việc ở đây thư thả hơn. Từ khu vực giáp biên giới Việt - Lào đến Xa Vẳn có hàng chục đại lý lấy hàng của chị. Việc nhận hàng, lấy mối, bán trực tiếp tại chợ đều do một tay chị đảm trách.

Chợ Karol nằm ven đường, với khoảng 100 hộ buôn bán. Tất cả mặt hàng ở đây đều do người Việt Nam buôn bán và đến 99% là do phụ nữ gánh vác. Chị Thảo, một người bán hàng cho biết: "Người Việt buôn bán, kinh doanh tính toán giỏi hơn người bản xứ. Hàng hóa Việt Nam rất được ưa chuộng, trong khi đó, ở bên kia cửa khẩu, người Việt lại rủ nhau đi mua hàng của Lào, Thái".

Từ ngày cửa khẩu Lao Bảo phát triển, lượng hàng hóa, người đổ về ngày một nhiều và đã hình thành một nghề mới: phu xe. Theo thống kê của bộ đội biên phòng cửa khẩu, số xe phát triển lên hơn 60 chiếc.

Ở cửa khẩu, đàn ông thường chỉ làm xe ôm chở khách, cầm cáng hơn 60 chiếc xe kéo đều là những bàn tay yếu đuối của phụ nữ. Công việc nặng nhọc nên trung bình 2 - 3 người phụ nữ chung nhau kéo một xe. Mỗi một chuyến xe được trả công ít nhất là 30.000 đồng. Xe chở nhiều hàng, đi xa hơn một chút được 50.000 đồng. Cũng có một vài tổ xe tự quản, tập hợp 3, 4 chiếc xe kéo phân chia nhau chở hàng. Tối về, mỗi người bỏ túi cũng được 50.000 đồng.

Cách cửa khẩu Lao Bảo vài trăm mét, hàng chục chiếc xe tải chở hàng nối đuôi nhau đậu dài chờ bốc dỡ hàng hóa. Bên vệ đường, mẹ Le và mẹ Xun lúi húi khiêng chồng hàng lên xe để vận chuyển qua chợ Karol cách đó 2 km. Chiếc xe kéo bằng gỗ được đóng khá đơn giản, chiếc càng mòn nhẵn bóng bởi nghề phu xe của hai người đàn bà này là miếng cơm, manh áo của cả gia đình.

Đằng trước xe mẹ Le là xe kéo của mẹ Thoi (người Vân Kiều, bản Ka Tăng, Lao Bảo) cùng hai cô con dâu đang chất hàng. Chị Nhị, con dâu đầu năm nay mới 30 tuổi nhưng đã 5 lần sinh nở. Thời gian này, chị vất vả hơn khi đi làm với cái thai 6 tháng. Chị cười: "Mình làm quen rồi. Có đi làm mới có tiền nuôi con chứ!".

Chị Đoàn Thị Hạnh, người gốc Triệu Lăng (Quảng Trị), đi kinh tế mới lên Lao Bảo, bươn chải với công việc nặng nhọc này hơn 6 năm nay cho biết: "Đàn bà làm nghề này da ai cũng sạm đen. Nhưng ở đây, nếu không có đất sản xuất, không có vốn buôn bán, làm phu kéo xe là ổn định. Chúng tôi chỉ tốn sức chứ không tốn xăng, dầu, hao mòn xe".

Chị tâm sự: "Có những người phụ nữ Vân Kiều, Pakô mới sinh con được vài bữa đã phải đi kéo xe. Trong khi đó, người chồng, người cha cả ngày bám trụ ở cửa khẩu hay ở nhà chỉ để đánh bạc, uống rượu".

(Theo Thanh Niên)