Thất thoát hàng chục tỷ đồng ở 11 dự án nhà TP HCM

Dự án khu dân cư của Công ty Đầu tư và xây dựng TNXP Cinco tại phường Bình Trị Đông B, quận Bình Tân.

Theo quyết định của Thủ tướng, Thanh tra Chính phủ đã tiến hành thanh tra 8 công ty kinh doanh nhà với 11 dự án trên địa bàn TP HCM. Kết quả cho thấy hàng chục tỷ đồng của Nhà nước đã bị thất thoát từ các dự án này.

Theo các chi cục thuế, đến thời điểm thanh tra (tháng 10/2004), nhiều đơn vị còn nợ tiền sử dụng đất, như Công ty Đầu tư và xây dựng TNXP Cinco nợ hơn 60 tỷ, Công ty Xây dựng và kinh doanh nhà Phú Nhuận trên 26 tỷ, Công ty TNHH xây dựng - thương mại - kinh doanh nhà Trung Sơn hơn 10 tỷ, Công ty TNHH Him Lam trên 7 tỷ... Tổng số tiền sử dụng đất chưa nộp của các công ty hơn 140 tỷ đồng.

Ngoài ra, cơ quan thuế xác định giá trị tiền sử dụng đất chưa có sự thống nhất về đơn giá và diện tích đất tính thuế. Như diện tích để tính tiền sử dụng đất dự án Thạnh Mỹ Lợi là 733.200m2 trong khi diện tích phải tính là hơn 1 triệu m². Số tiền chênh lệch do xác định sai diện tích ở dự án này là hơn 11 tỉ đồng.

Việc các chi cục thuế chấp thuận tiền đền bù do chủ đầu tư thực tế chi trả (tiền đất và tiền hỗ trợ) vượt giá trị đất tính thuế, để cho các chủ đầu tư chỉ phải nộp tiền sử dụng đất tối thiểu 10% là không đúng quy định. Như dự án Phú Hữu do Công ty TNHH đầu tư và xây dựng Minh Sơn làm chủ đầu tư thực tế chi trả là 617.435 đồng/m², cao hơn giá đền bù do Sở Tài chính xác định (100.000 đồng/m²) nên tiền sử dụng đất chỉ nộp 10%. Chỉ riêng dự án này làm thất thoát tiền sử dụng đất hơn 8,7 tỉ đồng.

Theo quy định, trường hợp chỉ xây dựng cơ sở hạ tầng các khu dân cư để phân lô chuyển nhượng thì không thuộc diện miễn, giảm thuế chuyển quyền sử dụng đất. Nhưng qua kiểm tra, hầu hết dự án phân lô bán nền đều không nộp thuế chuyển quyền sử dụng đất. Đoàn thanh tra cho biết, qua tính toán chưa đầy đủ, khoản thuế chưa thu được ở bốn dự án của Công ty Địa ốc Gò Môn, Công ty TNHH Him Lam, Công ty Xây dựng và kinh doanh nhà Phú Nhuận, Công ty TNXP Cinco là trên 16 tỉ đồng.

Qua kiểm tra cũng phát hiện tại hai dự án Bình Trưng Tây, dự án Thạnh Mỹ Lợi có 123 trường hợp chuyển nhượng nền đất được chủ đầu tư thay đổi lại tên người mua, thu lệ phí trên 560 triệu đồng của các đối tượng chuyển nhượng hợp đồng. Theo đoàn thanh tra, đây là hành vi tiếp tay cho các đối tượng kinh doanh nền đất trốn thuế chuyển nhượng quyền sử dụng đất và quyền sở hữu nhà.

Trong quá trình thực hiện dự án, các cơ quan chức năng cũng có nhiều sơ hở, thiếu sót trong việc chấp thuận địa điểm, thẩm định dự án đầu tư để tham mưu cho UBND TP ra quyết định giao đất. Vì vậy, đã có một số chủ đầu tư được giao dự án mà không đủ khả năng về tài chính, kỹ thuật để thực hiện.

Theo quy định, đối với các dự án kinh doanh, chủ đầu tư phối hợp với UBND địa phương thống nhất phương án đền bù, giải phóng mặt bằng để giao mặt bằng cho chủ đầu tư. Tuy nhiên trong quá trình triển khai đền bù tại 11 dự án, các cơ quan chức năng của TP và UBND quận huyện không thực hiện đầy đủ trách nhiệm, không tham gia trong quá trình đền bù (như một số dự án ở quận 2, 8, Bình Tân) nhưng vẫn hưởng chi phí 2% từ chủ đầu tư như trường hợp UBND quận 2 nhận 450 triệu đồng từ dự án Thạnh Mỹ Lợi.

Tình trạng nhận chuyển nhượng đất đai, thỏa thuận đền bù bằng hình thức đổi lấy đất nền không hạn chế số lượng diễn ra khá phổ biến, tạo cơ hội cho nhiều cá nhân buôn bán bất động sản và trốn thuế chuyển quyền sử dụng đất.

Ở nhiều dự án, chủ đầu tư đã đền bù, chuyển nhượng đất trước khi có qui hoạch 1/500, chưa có phương án đền bù được duyệt và chưa có quyết định giao đất. Điều này dẫn đến việc nhiều tổ chức, cá nhân đứng ra chuyển nhượng đất trao tay trực tiếp với dân, mua đi bán lại nhiều lần, làm tăng đất giả tạo, phát sinh khiếu kiện.

Đoàn thanh tra đã kiến nghị UBND TP sớm tổng kết, đánh giá kết luận về chủ trương xây dựng khu đô thị mới trên địa bàn TP và chỉ đạo các cơ quan chức năng tiến hành thu hồi đất hoặc có các biện pháp xử lý đối với các dự án An Phú, Bình Trưng Đông - Cát Lái, Thạnh Mỹ Lợi, Phú Hữu... đã được giao đất trên hai năm nhưng chưa thực hiện xong.

(Theo Tuổi Trẻ)