Hoạt động giao lưu sách đang trở lại

Chỉ khoảng 1 năm trước, không ít người phàn nàn tình trạng đìu hiu trong mối quan hệ nhà văn - độc giả, thì năm nay, mọi việc dường như khả quan hơn với hàng loạt cuộc gặp gỡ, giao lưu giới thiệu sách. Có người nói đó là sự khởi sắc, nhưng có người cho rằng đó chỉ là sự trở lại.  

Ngày 19/10, trong khuôn khổ Hội sách ĐH Sư phạm TP HCM 2006, lần đầu tiên nhà văn Nguyễn Nhật Ánh có cơ hội giao lưu với hơn 1.000 sinh viên của ngôi trường mà anh từng gắn bó thời sinh viên. Cuộc tiếp xúc, trò chuyện gần 3 tiếng đồng hồ dường như không thể dứt khi những cánh tay cứ liên tiếp giơ cao để đặt câu hỏi trực tiếp với nhà văn.  

"Nhà văn Nguyễn Nhật Ánh ơi, cho em xin chữ ký". Ảnh: A.V.

Nhà văn Nguyễn Nhật Ánh vốn nổi tiếng về tinh thần "kỷ luật thép" trong sáng tác văn học. Mỗi ngày anh đều đặn ngồi vào bàn viết và "những lúc ấy thì chẳng muốn tiếp xúc với ai". Thế nhưng, anh cho biết, khi tác phẩm ra đời thì việc gặp gỡ độc giả là một nhu cầu cần thiết. Đó là khoảng thời gian bổ ích giúp nhà văn hiểu được độc giả quan tâm điều gì ở tác phẩm của mình và để nhà văn gần gũi hơn với bạn đọc. 

Cũng mới đây, nhà văn Nguyễn Đông Thức đến với sinh viên ĐH Khoa học Xã hội và Nhân văn để giới thiệu bộ tiểu thuyết mới nhất Như núi như mây, nội dung đề cập đến mối tình khốc liệt vượt thời gian, không gian của đôi bạn trẻ ở thập niên 1970. Khi được hỏi: "Anh có thấy việc giới thiệu bộ sách mới này như một cách "tiếp thị" rầm rộ?", Nguyễn Đông Thức không ngần ngại khẳng định "đó chính là ý định đầu tiên của tôi".

Nhà văn Nguyễn Đông Thức tặng bộ tiểu thuyết Như núi như mây cho các bạn sinh viên đặt câu hỏi hay. Ảnh: A.V.

Buổi giao lưu của nhà văn xuất thân từ phong trào thanh niên xung phong này còn rất thú vị khi trở thành cơ hội phát biểu của nhiều bạn văn: nhà văn Mường Mán, Đoàn Thạch Biền, nhà thơ Đỗ Trung Quân, Lê Minh Quốc, Nguyễn Thái Dương. Chộp ngay dịp may được gặp nhiều người viết nổi tiếng cùng một lúc, các bạn sinh viên tới tấp đặt câu hỏi. Có bạn còn hỏi rất "hóc": "Cháu mong các chú, các bác nói thẳng, nói thật rằng vị trí văn học Việt Nam đứng ở đâu so với văn học châu Á và thế giới?".

Mở đầu buổi gặp gỡ, nhà văn Nguyễn Đông Thức nói: "Cuộc nói chuyện này là một thử thách với tôi", nhưng thật ra vào những năm 1980, khi phát hành cuốn tiểu thuyết đầu tiên, anh đã tham gia hàng chục cuộc giao lưu lớn, nhỏ với bạn đọc tại các nhà văn hóa. "Vào thời chúng tôi, những buổi giao lưu như thế rất thường xuyên. Nhưng không hiểu sao, bẵng đi một thời gian hoạt động này thưa thớt hẳn", nhà văn cho biết.  

Nhà thơ Lê Minh Quốc giới thiệu tập trường ca Hành trình của con kiến. Ảnh: A.V.

Điểm lại những cuộc giao lưu tác giả - tác phẩm diễn ra gần đây như của nhà văn Bùi Anh Tấn, Mạc Can, nhà thơ Lê Minh Quốc, nghệ sĩ Lê Vân - Bùi Mai Hạnh, có thể thấy nhà văn, người viết đang mạnh dạn và có ý thức hơn trong việc "tiếp thị" sách đến với độc giả, đặc biệt là giới trẻ. Tất nhiên, khi nói đến thành công của những cuộc gặp gỡ này không thể không nhắc đến những "ông bầu" mát tay như: Công ty văn hóa Phương Nam, NXB Trẻ, hay ông chủ quán Cà phê Dòng Thời Gian ở TP HCM. Ngoài khía cạnh quảng cáo thông thường, chính những cá nhân và đơn vị này giúp nhà văn có điều kiện tổ chức thành công các cuộc gặp gỡ.  

Bạn Nguyễn Lan Anh, sinh viên khoa Đông Phương ĐH KHXH&NV TP HCM, nhận xét: "Tôi thấy các nhà văn, nhà thơ Việt Nam thời trước rất hay giao lưu với độc giả. Mỗi lần như thế, họ làm chúng tôi hiểu hơn không chỉ về tác phẩm mà còn tính cách, cá tính và những thói quen của họ". 

Tuy hoạt động giao lưu sách đã trở lại, nhưng rất nhiều người mong chúng không chỉ xuất hiện như là sự kiện đặc biệt, mà sẽ trở thành nếp sinh hoạt quen thuộc trong đời sống văn chương.

Anh Vân