Taliban bắt cóc con tin Hàn Quốc như thế nào?

Vụ bắt cóc con tin người Hàn Quốc cho thấy có sự chuyển biến đáng kể trong chiến lược của phiến quân Taliban tại Afghanistan. Qua những cuộc phỏng vấn của tạp chí Newsweek bằng điện thoại vệ tinh, các chỉ huy Taliban đã hé lộ những bí ẩn về vụ việc này.

Kể từ khi thượng cấp Daro Khan bị Mỹ bắt tại tỉnh Ghazni hồi tháng sáu vừa rồi, chỉ huy Abdullah bắt đầu tích cực tìm bắt con tin nước ngoài. Hắn cho thuộc hạ quần thảo dọc đoạn xa lộ chính nối từ thủ đô Kabul xuống vùng Kandahar.

Mục đích rất rõ ràng: đổi con tin lấy Daro Khan và các phiến quân Taliban khác đang bị lực lượng Mỹ hoặc chính quyền Afghanistan bắt giữ.

Bắt người dễ dàng

Ngày 19/7, thuộc hạ của Abdullah ra tay. Hai tên chạy trên môtô phát hiện một chiếc xe buýt lớn màu trắng không có lực lượng vũ trang hộ tống. Ngay lập tức chúng gọi đồng bọn dùng môtô đuổi theo, áp sát chiếc xe buýt, chĩa súng vào đầu tài xế. Thay vì nhấn ga tăng tốc để tháo chạy khỏi toán phiến quân này, viên tài xế dừng xe và thế là 23 tình nguyện viên Cơ đốc giáo người Hàn Quốc rơi vào tay Taliban.

Người Hàn Quốc biểu tình đòi trả tự do cho con tin. Ảnh: Reuters.

Nhóm phiến quân gọi cho chỉ huy Abdullah bằng điện thoại di động và máy bộ đàm để báo tin. Đồng thời chúng lệnh cho tài xế xe buýt đưa xe rời xa lộ hướng đến một ngôi làng hẻo lánh. Tại đây, chúng buộc các con tin rời khỏi xe buýt.

Hiểu rõ việc thuộc hạ và các con tin có thể bị lộ nếu đi chuyển chung với số đông, Abdullah và đồng bọn tiếp viện chia nhỏ số con tin thành năm nhóm rồi chuyển họ bằng môtô và xe tải nhỏ đến những vị trí cách khá xa nhau.

Một số con tin bị giam giữ ở vùng Qarabagh, một số khác được đưa đến huyện Andar - căn cứ địa của Taliban ở tỉnh Ghazni. Một số con tin khác bị chở đến huyện Dahyak chỉ cách thành phố Ghazni vài kilômet. Cảm thấy tình hình khá êm thấm, những kẻ bắt cóc con tin bắt đầu đưa ra yêu sách.

Một đổi năm

Một chỉ huy Taliban cấp tỉnh cho Newsweek biết chúng yêu cầu Chính phủ Afghanistan trao đổi 115 tù nhân để lấy 23 con tin Hàn Quốc, tức tỉ lệ trao đổi 1-5.

Cảm thấy cuộc thương lượng khó đạt kết quả, các chỉ huy Taliban hạ tỉ lệ trao đổi xuống còn 1-1. Thấy triển vọng không mấy sáng sủa, Taliban lại “hạ giá” xuống còn tám đồng bọn và danh sách cụ thể đã được chuyển đến Kabul.

Theo viên chỉ huy Taliban trên, các quan chức chính phủ Afghanistan đã kéo dài cuộc thương lượng bằng cách thông báo rằng Kabul không nắm trong tay tất cả tám tù nhân mà một số trong đó đang được giam giữ tại một căn cứ Mỹ ở Bagram. Còn Washington nhất quyết không thả số tù nhân Taliban này.

Có lẽ quá nản lòng với tình hình dây dưa khi các thời hạn chót bị bỏ qua và thương lượng kéo dài - hoặc cũng có thể do tính khí tàn bạo, Taliban đã bắn chết hai con tin nam và vứt xác của họ bên vệ đường.

Một chỉ huy cấp cao Taliban còn cáo buộc Kabul cố tình trì hoãn thương lượng với hy vọng Taliban sẽ giết chết tất cả con tin và thế là cuộc khủng hoảng coi như phải chấm dứt.

Giới chức Afghanistan đã bác bỏ các cáo buộc này và nhấn mạnh rằng vẫn kỳ vọng vào việc thương lượng. Kabul cũng dường như muốn tăng sức ép lên Taliban mặc dù đã nhiều lần bác bỏ với báo chí về khả năng mở một chiến dịch giải cứu con tin.

Một chỉ huy Taliban nói hiện quân đội và cảnh sát Afghanistan với sự yểm trợ của binh sĩ Mỹ đã áp sát huyện Andar trong khi những tên bắt cóc đã đưa ba nạn nhân đến tỉnh Paktika nằm trên đường biên giới giữa Afghanistan với Pakistan.

Kabul bế tắc

Vụ bắt cóc và giết người đã đặt Tổng thống Hamid Karzai vào tình cảnh vô cùng khó xử. Tháng ba vừa qua khi đối mặt với một vụ bắt cóc tương tự và chịu nhiều sức ép của Italy, ông đã ra lệnh thả năm chỉ huy Taliban cao cấp để đổi lấy tự do cho nhà báo Daniele Mastrogiacomo. Khi ấy Taliban đã hành quyết hai người Afghanistan làm tài xế và thông dịch cho nhà báo này.

Tuy nhiên điều đáng nói là Mansor Dadullah, một trong năm chỉ huy Taliban vừa được phóng thích, đang tích cực điều hành các chiến dịch đánh bom liều chết và các vụ tấn công khác nhằm vào lực lượng Afghanistan và Mỹ từ căn cứ nhỏ bé của hắn ở vùng biên giới Afghanistan - Pakistan.

Lần này Tổng thống Karzai có vẻ quyết tâm ngả về phía các đồng minh của mình với ý thức rằng việc đáp ứng yêu sách của Taliban chỉ có thể khuyến khích các vụ bắt cóc khác, giúp “công nghệ” này phát triển thêm nữa.

Trong khi đó, Taliban đang thấy rõ lợi thế trong chiến thuật bắt cóc của mình. Trong một cuộc phỏng vấn của đài truyền hình Anh Channel 4, chỉ huy Mansor Dadullah nói bắt cóc là “một chính sách rất thành công”.

Ngoài những công dân Hàn Quốc, Taliban đã bắt cóc ít nhất 41 người Afghanistan và giết chết ít nhất 23 người trong số đó. Số phận 18 con tin còn sống vẫn chưa rõ.

Một nhóm Taliban vẫn đang giam giữ một con tin người Đức ở tỉnh Wardak, ngay phía bắc thủ đô Kabul, sau khi đã hành quyết một con tin người Đức khác vào tuần trước.

(Tuổi Trẻ / Newsweek)