Sự trở lại của KGB trong thế giới giải trí (2)
"Ý niệm của tôi về KGB bắt nguồn từ những câu chuyện gián điệp đầy lãng mạn", Putin cho hay và ngụ ý về cuốn "Cái khiên và cây kiếm", trong đó một gián điệp Xô Viết đã thâm nhập vào nước Đức thời quốc xã.
"Những bộ phim và cuốn sách về các điệp viên đã thu hút trí tưởng tượng của tôi. Điều làm tôi kinh ngạc nhất là sự nỗ lực của một cá nhân có thể mang lại điều mà toàn bộ quân đội không thể làm được", người đứng đầu Kremlin cho biết.
"Cái khiên và cây kiếm" cũng là tên của một nhà hàng ở Matxcơva, một loại KGB Planet, nơi những hiện vật đáng chú ý, ví dụ như lá thư có chữ ký của Joseph Stalin và chân dung những người thân cận của ông, trong đó có Lavrenti Beria - nhân vật từng đứng đầu lực lượng cảnh sát mật của Liên Xô, sau bị xử tử - được trưng bày.
Các nữ phục vụ mặc váy xanh và áo trắng và đeo huy hiệu của các công chức thời Xô Viết. Người đầu bếp từng làm việc tại Kremlin khi Leonid Brezhnev còn tại vị. Trong phòng ăn là bản sao bức tượng nổi tiếng của Felix Dzerzhinsky, cha đẻ của NKVD, cơ quan an ninh thời Xô Viết.
Cháu trai của Beria thỉnh thoảng vẫn ăn tối tại đây và gia đình Yuri Andropov, cựu lãnh đạo KGB và Tổng bí thư đảng Cộng sản, đã tổ chức sinh nhật lần thứ 90 của ông tại đây. Chủ nhà hàng là Konstantin Piskaryov. Ông của Piskaryov từng là đại tá của NKVD. Hầu hết các thực khách đang làm việc trong lực lượng an ninh và "họ rất thích đến đây", Piskaryov cho hay.
Giải thích về việc treo ảnh của Beria, Piskaryov đáp: "Quan điểm của tôi là dù họ đã làm gì thì họ cũng là một phần lịch sử của chúng tôi. Thời gian và lịch sử sẽ chứng minh ai đã làm gì có ích cho đất nước".
Truyền hình Nga cũng đang chiếu những loạt phim ca ngợi lực lượng an ninh của nước này như "National Security Agent," "Liquidator" và "The Motherland Is Waiting".
Thậm chí bài hát "Accountant" rất nổi tiếng đầu những năm 1990 về một phụ nữ mong mỏi kiếm được một tấm chồng trong lực lượng an ninh cũng được thay lời mới. Bản mới có tên "Operational Agent".
Trong các chương trình giải trí và các cuốn tiểu thuyết, thái độ đối với nước Mỹ, kẻ thù cũ, bắt đầu có tính hai mặt. Nga và Mỹ được thể hiện là đồng minh trong một số tác phẩm nhưng ở một số khác, Mỹ đang tìm cách bao vây và làm Nga suy yếu. Trong "White Legion" của Ilya Ryasnoi, cuốn tiểu thuyết thuộc hàng best-selling với bối cảnh đương đại, công cuộc cải cách của Mikhail Gorbachev được miêu tả như một âm mưu của CIA và xã hội rối loạn thời hậu cộng sản đã không bị phá hủy hoàn toàn nhờ mạng lưới các cựu sĩ quan KGB.
"Đa số những tác phẩm văn học này mang tư tưởng bài tự do", tổng biên tập Ivanova bình luận. "Tôi không cho rằng các tác giả viết theo yêu cầu của Kremlin. Tôi muốn sống trong một đất nước tự do và không cho rằng lực lượng bí mật là yếu tố sống còn đối với sự ổn định của đất nước hay là chúng tôi cần khôi phục một đế chế nào đó".
Bộ phim "Personal Number" với chi phí sản xuất lên đến 7 triệu USD thể hiện rõ hơn những mối quan tâm về chính sách đối ngoại và đối nội của Kremlin, trong đó nói đến một số sự kiện gần đây như vụ bắt con tin ở nhà hát Matxcơva năm 2002.
Trong bộ phim này, một tỷ phú lưu vong cấu kết với những tên khủng bố Ảrập và Chechnya, trong đó có nhân vật kiểu bin Laden, để bao vây và đột kích một rạp xiếc ở Matxcơva. Nhiều hình ảnh trong phim tập trung vào khuôn mặt của các em bé.
Cuối phim, những kẻ khủng bố người Ảrập phản bội nhóm người Chechnya; vị tỷ phú muốn lật đổ chính phủ thì trở về London. Nhân vật dựa theo mẫu hình của bin Landen thì tị nạn tại đèo Pankisi ở Gruzia, nơi Matxcơva vẫn cho là thành trì của khủng bố.
Một sĩ quan FSB, tương tự như nhân vật mà Bruce Willis thủ vai trong "Die Hard", trở thành người hùng khi phát hiện âm mưu dùng máy bay để kích nổ quả bom.
"Bộ phim mang lại cho người ta cảm giác tin tưởng rằng họ đang được bảo vệ", nhà sản xuất Sergei Gribkov cho hay. "Nó cho nước này cơ hội thể hiện khả năng kháng cự. Và nó cũng mang lại sự động viên cho lực lượng an ninh". FSB và chính phủ đã cung cấp máy bay, trực thăng chiến đấu và xe bọc thép để làm tăng độ sinh động cho bộ phim.
"Chúng tôi không chỉ muốn tạo một hình ảnh tích cực về FSB mà còn muốn mọi người hiểu rằng vấn đề nghiêm trọng nhất trong thời đại này là vũ khí hủy diệt hàng loạt trong tay khủng bố", Gribkov cho hay. "Bất kỳ nhà nước nào cũng có nhiệm vụ giúp đỡ trong việc sản xuất những bộ phim kiểu này".
Ngọc Sơn (theo Washington Post)
Phần 1