Bài học Mỹ rút ra được ở Afghanistan

Trong khi Washington đang ráo riết chuẩn bị chiến dịch lật đổ Saddam Hussein, các quan chức Nhà Trắng nhìn lại cuộc chiến Afghanistan để rút ra những bài học về việc sử dụng vũ khí và chiến thuật.

Dù Iraq không có lực lượng du kích lớn được vũ trang đầy đủ như Afghanistan, những chiến thuật và các loại vũ khí mà Mỹ sử dụng ở đất nước Trung Á này có lẽ vẫn phát huy hiệu quả khi được áp dụng cho cuộc chiến Iraq. Chiến dịch quân sự do Mỹ đứng đầu có thể vẫn dựa vào lực lượng đặc nhiệm (từng lật đổ Taliban và đánh đuổi mạng lưới Al-Qaeda ở Afghanistan).

Một trong những thành công đáng kể nhất của lực lượng đặc nhiệm là đã chỉ dẫn cho các phi công đánh bom trúng mục tiêu bằng cách chiếu tia laser lên đó hoặc dùng thiết bị đo xa hiện đại, chỉ rõ tọa độ của mục tiêu.  

Mỹ đã dùng nhiều loại bom thông minh trên quy mô lớn ở Afghanistan. Gần một nửa số bom trong cuộc chiến vùng Vịnh năm 1991 và 3/5 số bom ở Afghanistan thuộc loại này, trong đó có cả loại bom phá boongke, được thiết kế để tìm và phá hủy các mục tiêu kiên cố. Chắc chắn Mỹ sẽ dùng loại bom này để tấn công các mục tiêu quân sự ngầm của Baghdad.

Tướng không quân Merrill McPeak cho biết việc kết hợp lực lượng đặc nhiệm trên mặt đất và ném bom chính xác từ trên không thể hiện sự tiến bộ vượt bậc và có thể sẽ được áp dụng trong các cuộc xung đột trong tương lai. Ông còn cho biết đối với những mục tiêu nhỏ và di động, không cần đến 3 sư đoàn mà chỉ cần một nhóm nhỏ bộ binh kết hợp với phi công.

Cuộc chiến ở Afghanistan đã cho thấy những ưu điểm cũng như hạn chế của việc phối hợp với lực lượng địa phương. Với sự giúp đỡ của quân đội Mỹ, Liên minh Phương Bắc nhanh chóng dẹp được lực lượng Taliban tại Kabul và các thành phố lớn ở phía bắc. Chưa đầy 3 tháng sau khi quân đồng minh tiến hành ném bom (ngày 7/10/2001),  chính phủ lâm thời (do ông Karzai đứng đầu) đã được thành lập. Tháng 12/2001, Mỹ đã dựa vào lực lượng địa phương của Afghanistan để truy quét các thành viên của Al-Qaeda ở Tora Bora, nơi ẩn náu của mạng lưới này gần biên giới Pakistan. Chiến dịch đó đã không thành công. Hàng trăm thành viên của tổ chức này đã trốn thoát, trong đó có thể có cả bin Laden.

Trong cuộc chiến ở Afghanistan, lực lượng chiến đấu Mỹ phải làm việc khá căng thẳng vì bị cắt giảm đáng kể so với chiến tranh vùng Vịnh. Các nhóm máy bay tiếp nhiên liệu và do thám EA-6B (có khả năng làm nhiễu radar), cũng như các đội đặc nhiệm, đều phải tham gia chiến đấu liên tục.

Người Mỹ cũng đang giúp Kabul đào tạo lực lượng quốc phòng mới. Tuần trước, tiểu đoàn thứ ba của Afghanistan đã kết thúc khóa học 10 tuần do Mỹ đào tạo. Tuy nhiên, Tướng Tommy Franks, tư lệnh quân đội Mỹ tại Afghanistan nói: “Xét lâu dài, người Afghanistan phải chịu trách nhiệm về số phận của chính mình".

Ngọc Sơn (theo AP)