Pháp - Mỹ hâm nóng tình bằng hữu

Tổng thống Pháp Nicolas Sarkozy. Ảnh: Reuters.

Chuyến thăm của Tổng thống Pháp Nicolas Sarkozy đến Mỹ được trông đợi là để hâm nóng tình bằng hữu giữa hai nước, sau một thời kỳ băng giá do cuộc chiến Iraq và mối quan hệ lạnh lùng giữa Washington với Paris thời người tiền nhiệm.

“Không bao giờ nên để những bất đồng trở thành một cuộc khủng hoảng”. Đó là câu ông Nicolas Sarkozy đã nói cách đây hơn một năm. Tháng 9/2006, khi còn là Bộ trưởng Nội vụ, ông Sarkozy đã bay sang Washington để ca khúc ca hàn gắn xuyên đại dương. Khi đó, một bức ảnh của ông chụp chung với Tổng thống Mỹ George W. Bush khiến báo giới Pháp có không ít sự chú ý và lời bình luận.

Sáu tháng sau khi đắc cử, hôm qua, một Sarkozy “người Mỹ” đã trở lại trên thảm đỏ danh dự ở thủ đô Washington. Nhưng chuyến thăm hai ngày này sẽ không chỉ là lúc để bày tỏ tình cảm tin tưởng lẫn nhau. Vấn đề Iraq đã khép lại, Tổng thống Pháp sẽ tìm cách tránh mắc phải cái bẫy của một sự liên kết mà người ta đang sẵn sàng chờ để chỉ trích nếu ông sa vào. Về các vấn đề lớn khác, ông sẽ tạo ra sự cân bằng ngoại giao với một đối tác luôn có xu hướng đề nghị đồng minh của mình phải cố gắng nhiều hơn nữa.

Với đồng nhiệm người Mỹ Bush, Tổng thống Pháp có 3 tiếng đồng hồ đàm thoại. “Đó là quá nhiều đối với ông Bush, người không hề thích các cuộc hội nghị”, một nguồn tin ngoại giao Mỹ nhận xét.

Đúng là các chủ đề đàm thoại không thiếu: nào là Iran, Iraq, Trung Đông, nào là NATO, Darfur, Thổ Nhĩ Kỳ, rồi cả sự nóng lên của khí hậu… Hai người đang bắt đầu hiểu nhau hơn. Họ đã gặp nhau hồi tháng 6 tại Hội nghị thượng đỉnh G8 ở Đức, sau đó là vào tháng 8 vừa rồi tại dinh thự của gia đình ông Bush ở Mỹ. Thời gian chính trị của họ không đồng nhất, nhiệm kỳ của ông Bush sẽ kết thúc vào năm tới. Nhưng một nhà ngoại giao Mỹ vẫn nhận xét: “Họ thuộc cùng một thế hệ, đó là những người hiện đại và thực dụng”.

Ở Mỹ, ông Sarkozy đang gợi sự tò mò và cả sự mến mộ. Quan điểm hướng Mỹ công khai của ông, cùng với sự lựa chọn Mỹ như một điểm đến trong các kỳ nghỉ đã khiến dư luận Mỹ hài lòng.

Hôm nay, bài diễn văn của ông trước Quốc hội Mỹ sẽ là dịp để tuyên bố về tình bằng hữu gắn kết hai quốc gia. Tổng thống Pháp cũng sẽ nói rằng tình bạn này sẽ không phải là sự theo chân, mà sẽ là cùng tồn tại, với một quan điểm riêng của Pháp về quan hệ quốc tế.

Rõ ràng không có xáo trộn về cơ bản, nhưng đã là một tông giọng mới, triển vọng hiện đại hóa của một nước Pháp không sợ đương đầu với toàn cầu hóa. Đó là điều cơ bản mà ông Sarkozy sẽ nói. Một nước Pháp muốn khẳng định quan điểm đối ngoại của mình trong việc phản đối sử dụng vũ lực để giải quyết xung đột.

Một nguồn tin ngoại giao Mỹ nhấn mạnh: “Với Pháp, chúng tôi đã nhất trí trong 90% các vấn đề. Pháp đang là mũi nhọn trong các vấn đề như Libăng, Darfur, Nga hay Iran. Đây là một điều tốt bởi chúng tôi không thể làm mọi thứ…”.

Ở Pháp, người ta lại nói tới những hạn chế của cuộc gặp này. “Không phải vì chúng ta có gần quan điểm và có tinh thần xây dựng mà đã có thể tránh được bất đồng”. Ví dụ như quan điểm cứng rắn trong vấn đề Iran, mà cả Paris và Washington đều nhất trí, không đồng nghĩa với việc Pháp muốn lựa chọn quân sự. “Chiến tranh không có trong từ vựng của tôi”, ông Sarkozy đã từng tuyên bố như vậy. Tại Paris, người ta không nói như ở Washington, rằng “mọi khả năng đều được đặt lên bàn đàm phán”.

Tại Iraq, chuyến thăm gây nhiều sự chú ý hồi tháng 8 của Bộ trưởng Ngoại giao Pháp Bernard Kouchner đến Baghdad, không đồng nghĩa với một cam kết quân sự của Pháp ở đây.

Về vấn đề lá chắn tên lửa, Washington cũng có được sự ủng hộ về nguyên tắc của Pháp, nhưng Paris cho rằng vấn đề này thuộc vào quan hệ song phương chứ không phải là chuyện của NATO. Song, tất cả những việc đó không làm ảnh hưởng tới sự đồng thuận cao chưa từng thấy giữa hai bên trong chuyến thăm này.

Bạch Dương (theo Le Figaro)