Súng sẽ ngừng nổ ở Libăng bao lâu?

Miền nam Libăng đã ngưng tiếng súng sau lệnh ngừng bắn của Liên Hợp Quốc. Hàng nghìn người dân tại đây đã trở về nhà sau nhiều ngày lánh nạn, nhưng phần lớn không dám tin rằng không khí hoà bình sẽ kéo dài lâu.

Các xe tăng Israel nghỉ ngơi sau một chiến dịch tại Libăng. Ảnh: Reuters

Ngay cả khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực, nỗ lực chấm dứt xung đột Hezbollah - Israel đang phải đối mặt với hàng loạt khó khăn. Những lợi ích trái ngược nhau của các bên liên quan có thể phá vỡ hiệp định ngừng bắn bất cứ lúc nào.

Israel tuyên bố chỉ rút quân khi lực lượng gìn giữ hoà bình Liên Hợp Quốc, quân đội Libăng tới miền nam và du kích Hezbollah rút về phía bắc sông Litani.

Quân đội Libăng thì lại khẳng định họ sẽ không triển khai binh lính tới khu vực này một khi Hezbollah vẫn còn vũ khí, còn nhóm du kích thì không chấp nhận giải giáp vũ khí ở miền nam.

Trong khi đó thì lực lượng đa quốc gia chỉ có thể tới miền nam Libăng khi quân đội Libăng thay thế Hezbollah ở khu vực.

Bị tổn thất về cả nhân sự lẫn cơ sở vật chất nhưng vẫn đứng vững, Hezbollah tuyên bố rằng họ đã giành chiến thắng và sẽ không ngừng chiến cho tới khi Israel rút quân.

Chính phủ Libăng, dưới sức ép phải lấy lại quyền kiểm soát miền nam đất nước từ tay Hezbollah, đã bất đồng ý kiến xung quanh những điều khoản kêu gọi giải giáp vũ khí của nhóm Hồi giáo vũ trang trong thoả thuận ngừng bắn của Liên Hợp Quốc.

Hai bộ trưởng của Hezbollah trong nội các Libăng khẳng định rằng nhóm du kích sẽ không giải giáp vũ khí. Tuyên bố của họ châm ngòi cho một cuộc tranh cãi khiến cuộc họp về việc thực thi lệnh ngừng bắn của Liên Hợp Quốc hôm chủ nhật bị hoãn lại.

Nhà Trắng tuyên bố họ quyết tâm xoá bỏ sự kiểm soát của Hezbollah ở miền nam Libăng.

Nhưng tước vũ khí của chiến binh tại miền nam là một khó khăn về mặt chính trị đối với Hezbollah. Hiệp định ngừng bắn của Liên Hợp Quốc không thể đưa ra những yêu cầu mấu chốt: Israel phải thả những tù nhân Libăng trong các nhà tù của họ và rút quân ra khỏi khu vực Chebaa Farms - vùng đất hiện đang trong diện tranh chấp.

Libăng mới đây đồng ý triển khai 15.000 quân tới miền nam. Nghị quyết của Liên Hợp Quốc nói rõ rằng lực lượng này sẽ kết hợp với 15.000 binh sĩ quốc tế, trong khi quân Israel, hiện đã tiến sâu về phía bắc, phải rút lui.

Tel Aviv lại muốn xoá bỏ khả năng bắn rocket vào lãnh thổ Israel và tái vũ trang của Hezbollah. Thủ tướng Ehud Olmert cho rằng Libăng sẽ phải chịu trách nhiệm nếu Hezbollah còn tiếp tục bắn rocket vào lãnh thổ nước ông trong tương lai.

Giáo chủ Hassan Nasrallah, lãnh đạo Hezbollah, tuyên bố rằng nhóm Hồi giáo vũ trang sẽ tuân thủ lệnh ngừng bắn và hợp tác với lực lượng Liên Hợp Quốc và quân đội Libăng. Nhưng ông cũng thề tiếp tục chiến đấu cho đến khi binh lính Do Thái không còn hiện diện trên lãnh thổ Libăng.

Nasrallah không nói rõ liệu chiến binh Hezbollah sẽ rút quân khỏi các căn cứ và giao nộp vũ khí tại miền nam hay không. Điều này đồng nghĩa với việc du kích sẽ có thể cất giấu vũ khí và trà trộn vào các cộng đồng người Hồi giáo Shiite thay vì giải tán.

Quân đội Libăng - từng hợp tác với Hezbollah trong thời gian dài - giờ đây nhấn mạnh rằng họ muốn tự mình kiểm soát một khu vực mà nhóm Hồi giáo vũ trang đã nắm giữ nhiều năm.

"Sẽ không có vũ khí ở miền nam, trừ vũ khí của quân chính phủ", Bộ trưởng Thông tin Libăng Ghazi Aridi phát biểu sau cuộc họp nội các hôm thứ bảy.

Trước khi cuộc chiến nổ ra, phe chống Syria - khối lớn nhất trong quốc hội Libăng kể từ khi Syria rút quân khỏi Libăng cách đây một năm - từng gây sức ép đòi giải giáp vũ khí của Hezbollah. Nhưng đòi hỏi đó quá nguy hiểm về mặt chính trị.

Hezbollah và chính phủ - từng đoàn kết với nhau để chống lại chiến dịch tấn công của quân đội Do Thái. Rạn nứt chỉ xuất hiện sau khi Hội đồng Bảo an thông qua nghị quyết ngừng bắn. Vì thế, sự đối đầu trực tiếp với Hezbollah có thể chia rẽ quân đội và dẫn đến sự sụp đổ của chính phủ Libăng.

"Thật tiếc là chúng ta buộc phải trì hoãn việc ra quyết định về những vấn đề đó và phải hứng chịu thêm cảnh chết chóc và huỷ diệt", Bộ trưởng Viễn thông Marwan Hamadeh, một thành viên của khối chống Syria trong quốc hội Libăng, nhận xét.

Hamadeh cho rằng đã đến lúc chính phủ cần hành động để đất nước không phải chịu thêm những cuộc tấn công của Israel. "Chúng ta không thể để Libăng bị phá huỷ hoàn toàn", ông nói.

Minh Quân (theo AP)