Đảng Bảo thủ kêu gọi Thủ tướng Anh từ chức

Bộ trưởng Quốc phòng Anh Geoff Hoon bị chất vấn tại Nghị viện về hồ sơ vũ khí Iraq.

Hôm nay, lãnh đạo đảng Bảo thủ Michael Howard tuyên bố, Thủ tướng Anh Tony Blair nên tính chuyện từ chức vì đã không đủ khả năng đặt ra "những câu hỏi cơ bản" về những cáo buộc trong hồ sơ vũ khí Iraq.

Tuyên bố của ông Howard nhằm vào lời thừa nhận của Thủ tướng, rằng ông không biết thông tin về việc Iraq có thể sử dụng vũ khí trong vòng 45 phút từ khi có lệnh khai hỏa là đề cập tới vũ khí chiến trường thông thường chứ không phải tên lửa tầm xa. Ông Howard nhấn mạnh: "Nếu tôi là thủ tướng và tôi không thể đặt ra câu hỏi cơ bản đó trước khi đưa đất nước vào một cuộc chiến, tôi sẽ xem xét lại chức vụ của mình một cách nghiêm chỉnh".

Trong lúc đó, các nghị sĩ cũng đang chất vấn Bộ trưởng Quốc phòng Geoff Hoon về cùng chủ đề. Ông Hoon phủ nhận ý kiến cho rằng công chúng đã bị lừa dối và lập luận, cáo buộc Iraq có thể triển khai vũ khí trong vòng 45 phút không phải nguyên cớ chính dẫn đến cuộc chiến.

Cuộc tranh cãi quanh hồ sơ vũ khí Iraq có thể làm dậy lên mối hồ nghi về cơ sở để Anh gửi quân tham gia cuộc chiến.

Hôm thứ tư, Thủ tướng Anh đã làm công chúng ngạc nhiên khi thừa nhận, khi thúc giục các nghị sĩ biểu quyết cho việc tham chiến tại Iraq, ông không rõ chi tiết về thông tin Iraq có thể phóng vũ khí trong vòng 45 phút.

Vấn đề này được đặt ra khi cuộc điều tra Hutton cho thấy, các hồ sơ của chính phủ trong tháng 9/2002 chỉ đề cập tới vũ khí trên chiến trường mà không nói tới những vũ khí tầm xa có khả năng bắn tới Anh hoặc các cơ sở của Anh như các căn cứ quân sự tại đảo Síp.

Một ngày sau khi hồ sơ vũ khí Iraq được công bố, nhật báo The Sun của Anh đăng bài nhận định tên lửa Iraq có thể bắn tới lực lượng Anh đóng tại đảo Síp. Theo ông Hoon, sau đó một thời gian ông mới biết tới những bài báo như vậy và rất khó yêu cầu giới truyền thông sửa chữa những thông tin thiếu chính xác.

Khi được các nghị sĩ hỏi tại sao không đính chính thông tin cho Thủ tướng, ông Hoon trả lời: "Vì lúc ấy, đó không phải là chuyệnquan trọng, không phải vấn đề chúng tôi thảo luận". Trên thực tế, trong diễn văn đọc tại Quốc hội đêm trước chiến tranh, ông Blair cũng không nhắc tới "cáo buộc 45 phút". Vấn đề này chỉ gây tranh cãi vào tháng 5/2003, sau loạt bài trong chương trình Today của phóng viên Andrew Gilligan - phần lớn thông tin trong đó được Ủy ban Hutton tuyên bố là "không tìm thấy".

T.N. (theo BBC)