Một vụ việc, ba bản án

Một vụ trộm xảy ra tại xã Pơng DRang, huyện KRơng Buk, Đăk Lăk, kẻ trộm bị bắt và hôm sau thì chết vì rách túi mật. Cung Mục Khoàng bị truy tố về tội cố ý gây thương tích. Phiên tòa sơ thẩm tuyên Khoàng không phạm tội, phiên phúc thẩm cho rằng Khoàng có tội, và Hội đồng giám đốc thẩm tuyên hủy cả 2 bản án...

Chiều ngày 12/4/2001, Trần Văn Viên (bị câm, điếc) vào nhà người hàng xóm lấy trộm một đầu video hiệu Sony thì bị phát hiện. Trong lúc chờ chính quyền thôn đến giải quyết, Cung Mục Khoàng (một người hàng xóm) đã dùng tay tát vào má bên trái Viên làm hàm răng giả của Viên rơi ra, chảy máu miệng. Sau đó Khoàng còn dùng tay vỗ vào ngực và dùng chân đá nhẹ vào Viên. Sau đó, anh Hồ Văn Thiện (chủ nhà bị mất trộm) lấy áo trói tay Viên rồi cùng anh Nguyễn Mạnh Quỳnh dùng máy cày chở Viên lên UBND xã Pơng DRang. Thấy Viên là người vừa câm, vừa điếc và đã nhiều lần bị bắt về hành vi trộm cắp vặt nên xã đội trưởng đã xin ý kiến lãnh đạo cho Viên về nhà.

Khoảng 5h sáng ngày hôm sau thì gia đình phát hiện Viên đã chết. Tổ chức giám định pháp y tỉnh Đăk Lăk xác định, nguyên nhân dẫn đến tử vong của anh Trần Văn Viên là bị rách túi mật do ngoại lực tác động; trong khoang liên sườn 4, 5, 6 và 7 phía cung trước bên trái có vết bầm tụ máu do chấn thương. Hành vi dùng tay vỗ vào ngực, đá vào vùng giữa hông và mông của nạn nhân có thể gây chấn thương ngực, bụng kín và làm rách túi mật.

Cung Mục Khoàng bị truy tố ra tòa vì tội cố ý gây thương tích nhưng tại phiên tòa sơ thẩm, TAND tỉnh Đăk Lăk cho rằng trên người Viên có rất nhiều vết bầm tím, xây xát, nhưng cơ quan điều tra không chứng minh được do ai gây ra và vào thời điểm nào, hơn nữa kết luận của tổ chức giám định pháp y chỉ cho là "có thể", "có khả năng"... Việc truy tố Cung Mục Khoàng phạm tội cố ý gây thương tích là không có căn cứ pháp lý, tuyên Khoàng không phạm tội.

Không đồng tình với bản án trên, VKSND tỉnh Đăk Lăk đã có quyết định kháng nghị, đề nghị Tòa phúc thẩm TAND Tối cao tại Đà Nẵng xét xử phúc thẩm theo hướng kết án Khoàng có phạm tội. Phiên tòa phúc thẩm đã tuyên giữ nguyên quyết định của bản án sơ thẩm, nhưng lại kiến nghị giám đốc thẩm xem xét theo hướng kết án Khoàng phạm tội cố ý gây thương tích.

Ngày 10/2/2004, Chánh án TAND Tối cao đã có quyết định đề nghị Hội đồng thẩm phán TAND Tối cao xét xử giám đốc thẩm, tuyên hủy quyết định bản án sơ thẩm và một phần bản án phúc thẩm để điều tra lại.

Vừa qua, tại phiên tòa giám đốc thẩm, 13 thành viên tham gia xét xử đã đánh giá tổng hợp, đầy đủ về những lời khai của Cung Mục Khoàng và nhiều nhân chứng, xác định: Theo kết quả giám định pháp y, trên người nạn nhân Viên có rất nhiều vết xây xát, nhưng các điểm mà Khoàng có tác động vào đều không để lại dấu vết, thương tích gì. Chiều ngày xảy ra vụ trộm, Viên còn tự về nhà một mình, các dấu vết khác trên cơ thể Viên không xác định là do ai gây nên, việc cho rằng Khoàng phạm tội cố ý gây thương tích là chưa có căn cứ vững chắc.

Với những lý lẽ trên, tòa giám đốc thẩm cho rằng cần phải điều tra, làm rõ một số vấn đề như: xác minh lời khai của Khoàng về việc anh Trần Văn Nhân (anh ruột Viên) thường xuyên đánh Viên vì hay trộm cắp; tình trạng sức khỏe của nạn nhân trong thời gian làm việc tại UBND xã; bệnh sử của anh Viên bị bệnh sơ gan đến mức nào, có ảnh hưởng đến cái chết của anh Viên không?

Bởi nhiều lý do trên, Hội đồng thẩm phán của TAND Tối cao quyết định hủy cả hai bản án sơ thẩm và phúc thẩm, chuyển hồ sơ vụ án cho VKSND tối cao giải quyết vụ án từ giai đoạn điều tra theo đúng quy định pháp luật.

Nguyễn Hải