Chế tài với giám đốc DNNN làm ăn thua lỗ đã rõ ràng

Đó là điểm mới trong dự thảo Luật Doanh nghiệp nhà nước (DNNN) sửa đổi, được nhiều đại biểu Quốc hội chuyên trách tán thành trong buổi họp hôm nay. Song cũng có ý kiến cho rằng cần có những mức kỷ luật nặng hơn là miễn nhiệm hay cách chức, bởi giám đốc quản lý và định đoạt lượng tài sản rất lớn của nhà nước.

Dự luật quy định giám đốc DNNN sẽ bị miễn nhiệm, chấm dứt hợp đồng nếu để công ty lỗ 2 năm liên tiếp trở lên, hoặc tỷ suất lợi nhuận trên vốn nhà nước giảm 2 năm trở lên, hoặc trong tình trạng lỗ lãi đan xen không khắc phục được. Nhẹ hơn thì họ không được nâng lương, không được thưởng, bị hạ lương, hoặc phải bồi thường thiệt hại vật chất cho doanh nghiệp. Các trường hợp đặc biệt như lỗ được phê duyệt trước, có lý do khách quan được cơ quan có thẩm quyền chấp nhận thì giám đốc được miễn trừ trách nhiệm.

Với nhiều đại biểu Quốc hội, quy định như vậy là đủ để khắc phục tình trạng lâu nay một số giám đốc DNNN như ông vua con, chỉ chăm chú kiếm lợi cá nhân mà không quan tâm đến sự phát triển của doanh nghiệp, đời sống nhân viên. Nhưng cũng có vị yêu cầu loại bỏ các trường hợp miễn trừ trách nhiệm. "Như vậy sẽ tạo điều kiện cho cấp trên bao che cấp dưới, thôi làm giám đốc chỗ này thì chuyển sang chỗ khác".

Theo tiến sĩ Trần Tiến Cường, Trưởng ban Nghiên cứu quản lý doanh nghiệp (Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế trung ương), những ý kiến trên phản ánh rõ nguyện vọng của Quốc hội là phải tiêu chí rõ ràng để đánh giá từng vị lãnh đạo DNNN. Như vậy là góp phần tạo ra sự bình đẳng giữa khu vực quốc doanh và dân doanh. "Với các nhà đầu tư tư nhân, chắc chắn không ai thuê một người 2 năm liền kinh doanh thua lỗ để làm giám đốc" - ông nói.

Tuy nhiên, tiến sĩ Cường cho rằng quy định trong dự thảo Luật Doanh nghiệp nhà nước sửa đổi mới chỉ ở dạng khung. Chính phủ sẽ phải làm rõ hệ thống tiêu chí từ các góc độ tài chính, thị trường, quản lý lao động... để làm cơ sở phân bậc cho giám đốc - người nắm vốn của nhà nước. Hiện vấn đề này đang được Bộ Tài chính cùng các ngành liên quan nghiên cứu, tiến tới ban hành cơ chế thưởng phạt phân minh trong khu vực quốc doanh.

Nghĩa Nhân