Ôtô nhập khẩu sống khỏe nhờ 'lách' thuế

Xe Mercedes CLS 350 nhập về VN khai giá 30.000 USD, nhưng giá quảng cáo trên trang web của hãng tại Đức gấp 3 lần. Theo Vụ trưởng Kiểm tra thu thuế XNK Tổng cục Hải quan Hỏa Ngọc Tâm, mới 1 năm thực hiện Hiệp định Trị giá tính thuế (GATT), đã xuất hiện nhiều vụ khai thấp giá trị xe để trốn thuế.

Ông Hỏa Ngọc Tâm.

 GATT quy định, tất cả hàng hóa tính thuế theo khai báo giá hợp đồng, không được áp giá tối thiểu như xưa. Chẳng hạn, lô hàng trị giá nhiều tiền, nhưng trong hợp đồng lại khai xuống thấp hơn giá thật thì hải quan cũng phải đánh thuế theo hợp đồng.

Một doanh nhân kỳ cựu trong ngành buôn ôtô nay đã đầu quân cho một liên doanh tính toán, thuế ôtô từ 5 chỗ trở xuống là 290% (chưa có VAT) thì giá một chiếc xe 80.000 USD nhập về VN rẻ nhất cũng tới 300.000 USD. Thế nhưng chẳng có showroom nào bán đắt như vậy, thậm chí ở một số điểm chỉ treo biển 160.000 USD. Xe "xịn", mác ngoại, nhưng giá rẻ nên được tiêu thụ rất mạnh. Đây là một trong các nguyên nhân giải thích vì sao trong 4 tháng đầu năm kim ngạch nhập khẩu ôtô nguyên chiếc lên tới hơn 100 triệu USD, tăng 20% so với cùng kỳ năm ngoái. Có thời điểm, mỗi ngày Hà Nội có gần 100 xe ôtô đăng ký mới, trong đó có rất nhiều xe "xịn" nhập khẩu.

Ông Tâm cho biết, doanh nghiệp thường có 2 cách để khai thấp giá xe. Thứ nhất là doanh nghiệp thỏa thuận với đối tác nước ngoài ghi giá trong hợp đồng thấp hơn nhiều so với trên thực tế. Các công ty "lách" phần chênh lệch bằng cách thanh toán trực tiếp với nhau bằng tiền mặt hoặc thông qua nhiều hình thức khác như chuyển tiền qua bưu điện khiến hải quan khó kiểm soát so với chuyển khoản qua ngân hàng. Cách thứ hai là doanh nghiệp làm hồ sơ giả rất tinh vi, hải quan ít kinh nghiệm khó có thể phát hiện. Cũng có trường hợp lợi dụng quy định hàng khuyến mại không chịu thuế để khai lượng hàng nhập giảm đi.

Xe Mercedes S 350. Ảnh: Anh Tuấn

Giới buôn xe lại rỉ tai nhau khi nhập về VN, chỉ cần thay một bộ phận trong xe là giá đã thấp đi nhiều. Sau khi làm thủ tục hải quan và nộp thuế xong, những thiết bị ấy mới được chủ của nó "đặt" về đúng vị trí và giá thành xe lại tăng vọt.

Tình trạng lách thuế nhiều đến nỗi cả nước có hơn 40 doanh nghiệp nhập khẩu thì 23 đơn vị bị Tổng cục Hải quan xếp vào diện nghi vấn. Với những trường hợp nghi ngờ có gian lận, hải quan sẽ tiến hành tham vấn giá. Nếu doanh nghiệp không cung cấp được tài liệu, không chứng minh được giá hợp lý, hải quan có quyền tiến hành định giá lại để đánh thêm thuế. Doanh nghiệp nào tái phạm nhiều lần, hải quan sẽ phối hợp với thanh tra Bộ Tài chính hoặc phối với Tổng cục Thuế tiến hành điều tra... Ông Tâm cho hay, trong tuần này, hải quan sẽ phối hợp với cơ quan thuế bắt đầu cuộc kiểm tra tại 2 trong số 23 doanh nghiệp trên.

Theo Luật Thuế xuất nhập khẩu, đối với doanh nghiệp có hành vi trốn thuế thì phạt từ 1 đến 5 lần số thuế phải nộp, còn theo thông tư 06 của Bộ Tài chính nếu trốn thuế từ 50 triệu đồng trở lên sẽ truy thu và xử lý hình sự. Luật cũng quy định quyền truy thu hồi tố trong vòng 5 năm, điều này có nghĩa với doanh nghiệp gian lận về thuế lần này không kiểm tra được có thể tiến hành ở thời điểm sau đó. Theo ông Tâm, do thuế nhập khẩu ôtô mới thực hiện GATT 1 năm nên hải quan mới phát hiện được ít trường hợp vi phạm và chưa chuyển vụ nào cho cơ quan chức năng xử lý.

Việt Phong - Minh Khuyên

Ý kiến của bạn