Tương lai của hệ thống kiểm soát hành trình ACC

Hệ thống ACC đang phát huy tác dụng.

Với xe hơi ngày nay, ngoài việc có các tiện nghi cao cấp, còn phải là một phương tiện đáp ứng được yêu cầu bảo vệ người sử dụng. Các nhà sản xuất ngày càng chú trọng đến tính an toàn chủ động của xe và hệ thống kiểm soát hành trình ACC (Adaptive Cruise Control) là một phát minh quan trọng.

Trong vài năm gần đây, độ an toàn chủ động (active safety) mới nhận được nhiều sự quan tâm. Trước đây, người ta quan niệm rằng trách nhiệm về những tai nạn xảy ra trên đường thuộc về lái xe. Nhưng ai cũng biết rằng mọi chuyện đều có thể xảy ra chỉ trong khoảnh khắc lơ đễnh của tài xế. Nhưng ACC không chỉ có tác dụng bảo vệ hành khách trên xe mà nó còn mang lại nhiều lợi ích khác như điều hành giao thông chẳng hạn. Và các chuyên gia nhận định rằng trong tương lai, ACC sẽ trở thành trang bị tiêu chuẩn cho xe hơi, không khác gì cửa kính điều khiển điện hay gương chiếu hậu điều khiển điện của ngày nay. Những hệ thống kiểm soát hành trình kiểu cũ thường chỉ cho phép định trước tốc độ theo ý muốn và yêu cầu cài đặt mỗi khi thay đổi. Nó có tác dụng giúp cho người lái có thể thảnh thơi trong các hành trình dài hơn là làm giảm các nguy cơ xảy ra tai nạn.

Hệ thống kiểm soát hành trình kiểu mới

ACC mang tính chủ động cao hơn hẳn. Hệ thống này kiểm tra đoạn đường phía trước và giảm dần tốc độ khi tiến lại gần xe chạy trước. Hiện nay, ACC mới là trang bị tiêu chuẩn trên các xe BMW Serie 7, Jaguar XJ và Audi A8. Cũng giống như hệ thống kiểm soát bám đường (Traction Control System), chống bó cứng phanh ABS, chỉ dẫn vệ tinh và những thứ tương tự, dần dần ACC sẽ giảm giá và tiến tới xuất hiện trên các mẫu xe thông dụng. Hiện nay, Fiat Stilo Abarth là một trong số ít xe có gắn ACC.

Hãng chuyên về công nghệ của Anh là E2V, có trong tay bằng sáng chế công nghệ Gunn Diode, được sử dụng trên các máy bay chiến đấu, là một trong những nhà cung cấp thiết bị ACC. Nó sử dụng vi sóng ngắn ở dải tần số 77 GHz (tức là 77 triệu tín hiệu mỗi giây). Có thể dùng tia laser để đạt hiệu quả tương tự, nhưng nhược điểm của tia laser là không thể cung cấp thông tin chính xác về khoảng cách trong điều kiện trời mưa hoặc có sương mù.

Dù đã có mặt trên thị trường, ACC vẫn còn đang trong quá trình hoàn thiện. Vào thời điểm này, nó mới đo được khoảng cách 150 m về phía trước và giảm tốc độ xe nếu một vật cản xuất hiện. Điều mà ACC chưa làm được dừng hẳn xe lại, nhưng E2V cho rằng trong năm 2004, họ sẽ cho ra mắt hệ thống không chỉ có khả năng này mà còn tự động điều chỉnh tốc độ được cài đặt của xe mà không cần người lái phải ra lệnh. Hơn thế nữa, nó còn có tác dụng cảnh báo khi có xe lại gần, nhờ vậy, sẽ làm giảm thiểu được các cú húc từ phía sau. E2V còn mạnh bạo hơn khi tuyên bố trong vòng 2 năm tới, xe hơi lắp đặt ACC còn tránh được cả người đi bộ nhờ vào thiết bị bao gồm 6 máy phát tín hiệu tầm ngắn xung quanh xe, đồng thời còn kiểm soát để xe không đi chệch khỏi làn đường quy định.

Xe Mercedes với hệ thống Distronic.

Một trong những chức năng mà các nhà quản lý trông đợi nhất là ACC có thể giúp điều hành giao thông một cách hữu hiệu. Hãy tưởng tượng hai chiếc xe đang chạy cùng chiều, chiếc phía trước phát hiện có sự cố phía trước (mặt đường xấu, va chạm xảy ra,...) và báo động cho hệ thống liên lạc viễn thông trên đường. Hệ thống này lại thông báo cho chiếc xe phía sau. Xe này sẽ chạy chậm dần và thực hiện các thao tác cần thiết khác. Vấn đề ở đây là làm sao xây dựng được một hệ thống liên lạc viễn thông trên đường. Theo tính toán của E2V, sớm nhất cũng phải tới năm 2010 mới có thể thực hiện được điều này.

Dĩ nhiên, còn có một bất tiện nhỏ. Trong vòng 10 năm tới, giả sử công việc lái xe đã trở nên nhàn hạ như chúng ta vừa miêu tả ở phần trên, liệu thú vui được lái những chiếc xe có công suất lớn có mất đi? Liệu ACC có giống như hộp số tự động trước đây, rất tiện lợi nhưng lại bị nhiều người chê?

Dù thế nào chăng nữa, các chuyên gia đánh giá thị trường dành cho ACC sẽ rất phát triển. Năm 2002, chừng 100.000 ôtô trên toàn thế giới lắp đặt hệ thống này. Trong vòng 4 năm tới, nó có thể đạt tới con số 8 triệu, chủ yếu tại Đông Nam Á, châu Âu và Mỹ. Khoảng 17% xe tại châu Âu có ACC là trang bị tiêu chuẩn. Sau thời gian đó, E2V dự đoán, thị trường sẽ hơi chững lại nhưng đến năm 2010 cũng có đến 11,5 triệu xe hơi có ACC, tạo nên một ngành công nghiệp trị giá 2,4 tỷ USD. Nhưng lợi ích thật sự mà nó mang lại còn lớn hơn thế nhiều lần nhờ tiết kiệm rất nhiều tiền điều trị các chấn thương do tai nạn và cả chi phí tổ chức... tang lễ.

X.O.