Giá gas cần có người quản lý

Giá bán lẻ hãng công bố đã bao gồm chi phí cho hệ thống phân phối, tuy nhiên đại lý tùy tiện tăng thêm. Hãng công bố giảm rồi, nhưng đại lý chưa chịu giảm ngay. Thị trường gas gần như đang bị thả nổi, thiếu sự quản lý.

Thị trường gas cần thiết lập lại trật tự. Ảnh: Hoàng Hà

Đại diện Công ty Liên doanh Khí hóa lỏng Việt Nam (VT-Gas) đã nhấn mạnh tới vấn đề này tại hội thảo "Cộng đồng Doanh nghiệp Gas hướng tới môi trường cạnh tranh lành mạnh" diễn ra ngày 11/12, tại Hà Nội. Theo vị đại diện này, hệ thống phân phối gas đang có vấn đề, trong khi Nhà nước không can thiệp vào giá bán lẻ. Vì vậy, thường diễn ra hiện tượng tranh mua, tranh bán giữa doanh nghiệp, các tầng nấc phân phối trung gian và cửa hàng bán lẻ.

Trong giá bán lẻ các hãng công bố đã bao gồm giá nhập khẩu, thuế, chi phí vận chuyển, bảo hiểm và cả phần hoa hồng dành cho đại lý. Bản thân mức giá công bố này do doanh nghiệp tự tính toán, mà không có sự giám sát. Đến lượt mình, các đại lý không tuân thủ giá công bố của hãng, mà tùy tiện tăng thêm 5.000-10.000 đồng mỗi bình. Thậm chí có những tháng giá gas thế giới giảm và doanh nghiệp công bố cũng giảm tương ứng, nhưng đến tay người tiêu dùng vẫn giữ ở mức cao.

Ông Nguyễn Đức Thành, Phó cục trưởng Cục Quản lý cạnh tranh, nhận định tình trạng này không những gây thiệt hại lớn cho người tiêu dùng, mà còn có dấu hiệu của hành vi thỏa thuận ngầm, gây hạn chế cạnh tranh.

Các doanh nghiệp cho rằng hành lang pháp lý về kinh doanh gas cũng như quản lý giá bán lẻ hiện nay chưa đồng bộ. Khi xảy ra sự cố, không cơ quan chức năng nào đứng ra chịu trách nhiệm, việc xử phạt vi phạm rất khó khăn. Các đầu mối kinh doanh đang xúc tiến thành lập hiệp hội nhằm góp phần thiết lập lại trật tự trên thị trường.

Ông Nguyễn Sỹ Thắng, Trưởng ban vận động thành lập Hiệp hội Gas Việt Nam, cho biết, dự kiến sau khi thành lập, Hiệp hội sẽ có quyền yêu cầu các công ty kinh doanh gas phải nghiên cứu xây dựng và quản lý hệ thống phân phối tới tổng đại lý, đại lý và cửa hàng của mình, đồng thời quản lý được giá bán lẻ đến tay người tiêu dùng.

Hiện tại ở Việt Nam có khoảng 80 doanh nghiệp tham gia thị trường kinh doanh gas. Năm 2007, cả nước tiêu thụ khoảng 890.000 tấn gas, trong đó sản lượng nội địa chỉ đáp ứng 30%. Gần 70% còn lại (620.000 tấn) phải nhập khẩu từ nước ngoài.

Theo kế hoạch, Nhà máy lọc dầu Dung Quất sẽ đi vào hoạt động từ tháng 2/2009, và đến năm 2010 có thể sản xuất 300.000 tấn khí hóa lỏng mỗi năm. Với dự báo nhu cầu tiêu thụ gas tại Việt Nam năm 2010 là 1,1 triệu tấn, lúc đó sản xuất trong nước cũng chỉ đáp ứng được khoảng trên 50%.

Thanh Bình