'Dọn nhà' đón 20 tỷ USD

Theo các chuyên gia, năm nay VN có thể thu hút được 20 tỷ USD vốn đầu tư nước ngoài (cả năm 2006 là 10,2 tỷ USD). Nhưng con số này chỉ thành hiện thực khi các trở ngại với nhà đầu tư nước ngoài được tháo gỡ.

Đầu tháng 3, ông Tokushi Nakagawa - 82 tuổi, Tổng giám đốc Công ty Shinagawa Corporation chuyên sản xuất về gas ở Inagi (Nhật Bản) - đã tìm đến VN thông qua một chương trình khảo sát đầu tư 5 ngày tại TP HCM và các tỉnh phía Nam. Sau thời gian khảo sát ngắn ngủi trên, vị doanh nhân “tiền bối” này đã quyết định: chuyển hướng đầu tư vào VN.

Không giấu giếm ý định, ông Tokushi Nakagawa bộc bạch: “Vì tuổi cao nên đã có không ít lời khuyên từ bè bạn và người thân trong gia đình khi biết tôi đưa ra quyết định trên. Tuy nhiên, chuyến đi khảo sát vừa qua tại VN đã cho thấy những cơ hội quá lớn từ thị trường này đã khiến tôi không thể chậm trễ hơn nữa”.

Theo kế hoạch, Shinagawa sẽ đầu tư xây dựng một nhà máy sản xuất gas khoảng 5 triệu USD tại Đồng Nai, sau đó sẽ mở rộng đầu tư lên gấp đôi số vốn trên. Trường hợp như ông Tokushi Nakagawa chỉ là một trong số rất nhiều doanh nghiệp vừa và nhỏ của Nhật Bản tìm đến đầu tư vào VN những tháng gần đây. Với những địa phương trước đây ít gây sự chú ý của nhà đầu tư như Hà Tây, Kiên Giang, Ninh Thuận... thì hiện nay đều trở thành những địa chỉ quen thuộc của không ít nhà đầu tư nước ngoài.

Ông Nguyễn Văn Quý - Tổng giám đốc Công ty Trung Quý, đơn vị chủ đầu tư Khu công nghiệp Phước Nam (Ninh Thuận) - đã không giấu vẻ vui mừng cho hay: “Chỉ trong tuần đầu tiên của tháng 4-2007, chúng tôi đã tiếp đến ba đoàn doanh nghiệp đến từ Mỹ, Singapore và Nhật Bản. Trong đó, một doanh nghiệp chuyên sản xuất vỏ xe và phụ tùng ôtô của Mỹ đặt bút ký thỏa thuận đầu tư dự án sản xuất vỏ xe với số vốn giai đoạn đầu là 70 triệu USD, sau đó dự kiến sẽ tăng lên 700 triệu USD những năm tiếp theo”.

Tại buổi làm việc với lãnh đạo Sở Kế hoạch và đầu tư TP HCM mới đây, ông Isao Takahashi - chánh văn phòng Trung tâm Doanh nghiệp vừa và nhỏ Tokyo - cho biết trung tâm này hiện có trên 50.000 doanh nghiệp hội viên thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau và trong các đợt khảo sát, thăm dò mới đây, rất nhiều DN trong số này đang có ý định chuyển hướng sang VN đầu tư.

Nguy cơ tiền “chảy” đi nơi khác

Theo các chuyên gia về đầu tư, nếu VN không nhanh chóng có những bước cải thiện trên tất cả các lĩnh vực để tiếp nhận và hấp thu nguồn vốn trên, chắc chắn sẽ gây ra một hiệu ứng ngược. Thực tế, tại một số địa phương đã bắt đầu xuất hiện tình trạng kéo dài thủ tục làm nản lòng nhà đầu tư.

Theo một quan chức của Bộ Kế hoạch và Đầu tư, kể từ khi Chính phủ ban hành nghị định 108 hướng dẫn thi hành luật đầu tư từ cuối năm 2006 phân cấp cho UBND cấp tỉnh, thành phố và ban quản lý các khu công nghiệp, khu kinh tế được quyền cấp phép hầu hết các dự án đầu tư thì bên cạnh một số nơi “tăng tốc”, rút ngắn thời gian cấp phép đối với các dự án, vẫn còn không ít địa phương giữ điệp khúc xin ý kiến trung ương. Đây là nguyên nhân chính khiến không ít các dự án đầu tư bị kéo dài thời gian, song vẫn không được cấp phép.

Tình trạng trên xảy ra phần lớn ở các dự án thuộc nhóm đầu tư trong lĩnh vực dịch vụ, đặc biệt tình trạng này trở nên phổ biến ngay khi nội dung cam kết WTO của VN có hiệu lực từ đầu năm 2007. “Có những dự án đầu tư trong lĩnh vực thiết kế phần mềm với số vốn chỉ gần 10.000 USD, nhưng cơ quan thẩm định trực tiếp ở cấp địa phương là Sở Kế hoạch và Đầu tư của một thành phố lớn nọ vẫn không dám quyết định mà phải gửi ra cơ quan bộ để xin ý kiến. Chính điều này đã gây chậm trễ cho không ít dự án” - vị quan chức này nói.

Ngoài vấn đề thủ tục, nhiều nhà đầu tư cũng đã tỏ ra lo ngại đến sự quá tải của hệ thống cơ sở hạ tầng, đặc biệt là nguy cơ tắc nghẽn cảng biển tại khu vực TP HCM, Đồng Nai... có thể xảy ra trong vài năm tới. Theo ông Walter Blocker - Chủ tịch Phòng Thương mại Mỹ tại TP HCM (AmCham), năm 2007 các cảng của TP HCM sẽ không thể đáp ứng nhu cầu đối với lượng tàu hàng container, và khả năng tình hình này sẽ càng nghiêm trọng vào các năm 2008, 2009, trước khi cảng Cái Mép đưa vào hoạt động năm 2010. “Nếu không có những điều chỉnh kịp thời về vấn đề cảng biển, hệ thống đường sá..., đây sẽ là nguy cơ rất lớn ảnh hưởng đến việc thu hút đầu tư vào VN trong thời gian tới” - ông Walter Blocker lo lắng.

Chủ tịch Hiệp hội kinh doanh Hong Kong Michael Chiu đưa ra so sánh giá đất tại VN, đặc biệt là ở TP HCM quá cao, đã khiến chi phí mặt bằng văn phòng và nhà ở tại đây cao hơn nhiều thành phố lân cận trong khu vực như Bangkok, Kuala Lumpur... “Giá đất quá cao sẽ làm giảm lợi thế cạnh tranh trong thu hút đầu tư của VN ở các lĩnh vực sản xuất hay các lĩnh vực công nghiệp khác” - ông Michael Chiu cho hay.

(Theo Tuổi Trẻ)