Lợi tức từ cổ phần, mua chứng khoán sẽ bị đánh thuế

Bộ trưởng Tài chính Vũ Văn Ninh cho biết, dự thảo Luật thuế thu nhập cá nhân chuẩn bị trình Quốc hội sắp tới, khởi điểm chịu thuế vẫn giữ nguyên như dự kiến ban đầu gồm 2 mức 4 và 5 triệu đồng/tháng. Dự thảo luật mới sẽ điều tiết thuế thu nhập cá nhân đối với lợi tức từ cổ phần, mua chứng khoán.

Kê khai thuế. Ảnh: Hoàng Hà.

Ông Ninh cho biết, các phương án của dự thảo luật mà Bộ Tài chính trình đã đạt được thống nhất trong Chính phủ, kể cả các vấn đề liên quan tới mức khởi điểm chịu thuế, thuế suất, đối tượng chịu thuế, các khoản chiết trừ gia cảnh...

Theo dự thảo, các loại thu nhập nằm trong diện chịu thuế bao gồm thu nhập từ kinh doanh, tiền lương, tiền công, thù lao, thu nhập từ đầu tư vốn (ví dụ: lãi cho vay, lãi tiền gửi tiết kiệm, lãi từ hợp đồng bảo hiểm nhân thọ lãi trái phiếu, tín phiếu, lợi tức cổ phần, lợi tức từ các hình thức góp vốn kinh doanh), phần thu nhập vượt trên 10 triệu đồng/lần phát sinh từ trúng thưởng xổ số, trúng thưởng trong các hình thức khuyến mại, trò chơi có thưởng, thu nhập từ tiền bản quyền, từ thừa kế, quà tặng). Điểm mới của dự thảo luật lần này là việc chuyển nhượng nhà ở, quyền sử dụng đất không nằm trong diện phải chịu thuế như dự thảo cũ.

Ông Ninh cho biết, dự thảo luật mới sẽ điều tiết thuế thu nhập cá nhân đối với lợi tức từ cổ phần, kinh doanh góp vốn (bao gồm cả mua chứng khoán). Hiện nay các loại thu nhập này mới đang điều tiết đối với các doanh nghiệp, cá nhân tạm thời chưa thu do phát sinh chưa nhiều.

Đối với lãi tiền gửi tiết kiệm, mức khởi điểm chịu thuế dự kiến là trên 4-5 triệu đồng/tháng, tương đương với số tiền gửi tiết kiệm khoảng 700 triệu đồng trở lên. Với mức giảm trừ là 5 triệu đồng/tháng, một người có số tiền gửi tiết kiệm đến 700 triệu đồng/tháng, lãi suất 0,7% tháng, lãi thu được 4,9 triệu đồng sẽ chưa phải nộp thuế. Tuy nhiên, nếu số tiền gửi tiết kiệm 800 triệu đồng, lãi mỗi tháng là 5,6 triệu đồng cũng chỉ phải nộp với phần lãi trên 5 triệu đồng (600.000 x 5% = 30.000 đồng), số tiền lãi còn lại sau khi nộp thuế là 5,57 triệu đồng.

Việc đưa thu nhập từ tài sản thừa kế, quà tặng vào thu nhập chịu thuế theo ông Ninh là cần thiết nhằm khuyến khích mọi người lao động tự tạo ra thu nhập không trông chờ ỷ lại vào người khác và hầu hết các nước đều đánh thuế cao đối với loại thu nhập này. Tuy nhiên để phù hợp với thực tế VN, dự kiến chỉ đánh thuế thu nhập với tài sản thừa kế là quà tặng cổ phiếu, trái phiếu, quyền sở hữu, công ty, bất động sản. Riêng đối với bất động sản là thừa kế (giữa vợ, chồng, cha mẹ với con, ông bà với cháu, anh em ruột với nhau) thì chưa bị đánh thuế...

Theo dự thảo luật, việc thu thuế thu nhập cá nhân được thực hiện chủ yếu bằng phương pháp kê khai, khấu trừ tại nguồn của cơ quan chi trả thu nhập kết hợp với tự khai, tự quyết toán của cá nhân. Tuy nhiên theo giới chuyên môn, việc thanh toán bằng tiền mặt còn phổ biến, nếu không có sự phối hợp chặt chẽ của các ngân hàng, tổ chức tín dụng và cá nhân người nộp thuế sẽ rất khó kiểm soát khoản thu nhập từ thừa kế, quá tặng... và các khoản thu nhập khác.

Minh Khuyên