'Đúng lộ trình thì điện đã tăng giá từ 3 năm qua'

Bộ trưởng Hoàng Trung Hải.

"Nếu thẳng băng theo lộ trình giá điện mà Bộ Công nghiệp và ngành điện lực đã xây dựng thì lẽ ra đã phải tăng từ ba năm nay rồi chứ không phải chờ đến 2005. Tăng hay không thì còn phải tính, nhưng trước mắt sẽ có một số đối tượng được giảm giá", Bộ trưởng Công nghiệp Hoàng Trung Hải trao đổi với báo chí.

- Theo lời Bộ trưởng thì những đối tượng nào sẽ được giảm giá điện?

- Bộ Công nghiệp đang trình Thủ tướng xem xét việc điều chỉnh giá bán điện cho các nhà đầu tư, cá nhân và tổ chức nước ngoài hoạt động tại Việt Nam theo đúng cam kết về hội nhập, tức là đưa giá điện về một mặt bằng chung. Trước đây chúng ta đã thu hẹp dần khoảng cách giữa giá bán điện của người Việt Nam và người nước ngoài, còn bây giờ thì sẽ xóa hẳn, nếu Thủ tướng đồng ý. Giảm giá bán điện cho người nước ngoài tại Việt Nam, chúng ta sẽ mất khoảng 300 tỷ đồng mỗi năm. Thời điểm dự kiến là từ 1/1/2005, tờ trình của Bộ Công nghiệp đã gửi lên Thủ tướng rồi.

- Vậy giá điện đối với người Việt Nam thì sao, nhất là khi trong nước đã hình thành thị trường điện cạnh tranh?

- Thị trường điện cạnh tranh của chúng ta mới chỉ bắt đầu xây dựng, phần cạnh tranh mới chỉ có ở "khúc trên" tức là nguồn điện. Để có thị trường cạnh tranh toàn diện, đến tận khâu bán lẻ thì phải mất thêm một thời gian khá dài nữa, khoảng 30 năm. Bởi vì như ở những nước đã phát triển, phải khi hệ thống viễn thông thật phát triển, người dân có thể lựa chọn mua điện của doanh nghiệp qua Internet thì thị trường bán lẻ điện cạnh tranh mới có "đất".

Nhưng nói thế không có nghĩa là người dân không được lợi từ thị trường phát điện cạnh tranh. Chính từ sự cạnh tranh đó mà giá điện mới "ghìm" ở mức như hiện nay chứ nếu không chắc chắn sẽ có nhiều vấn đề.

- Sau 3 năm ngành điện "nhịn" không tăng giá, nhiều người dự đoán năm 2005 giá điện sẽ tăng. Ông nghĩ sao?

- Theo lộ trình là phải tăng bởi điều này liên quan đến khả năng tìm kiếm nguồn tài chính cho các dự án đầu tư trong giai đoạn tiếp theo của ngành điện. Mục tiêu tăng trưởng kinh tế đặt ra rất cao, ngành điện lại phải "đi trước một bước" nữa nên áp lực đầu tư mới rất căng thẳng, dự kiến sẽ cần thêm gần 14 tỷ USD trong 5 năm.

Ba năm liền không tăng giá điện, tôi nghĩ chưa hẳn là đã tốt, bởi việc giữ giá như vậy đồng nghĩa với tỷ suất lợi nhuận, tỷ lệ hoàn vốn trên tổng vốn chủ sở hữu giảm. Hiện nay, tỷ suất hoàn vốn của chúng ta mới chỉ đạt trên 4%, trong khi ngành điện muốn tiếp cận được thị trường tài chính khu vực và thế giới thì phải đạt tỷ lệ 12% hoặc bét nhất cũng là 7%.

- Nói như vậy có nghĩa là sẽ vẫn phải tăng giá điện, thưa Bộ trưởng?

- Bài toán và giải pháp là như thế, nhưng tăng vào lúc nào, tăng bao nhiêu thì còn phải phụ thuộc vào điều kiện thực tế, vào không khí xã hội trong nước và các diễn biến của tình hình kinh tế thế giới. Thời gian trước đây, chính những người dân chấp nhận bỏ thêm tiền khi tăng giá, ngành điện mới có điều kiện để tăng cường đầu tư.

(Theo Tuổi Trẻ)