Ngũ cốc thịnh hành từ thời đồ đá
Người cổ đại đã ăn hạt lúa mì và lúa mạch nướng từ thời đồ đá cũ khoảng 23.000 năm trước. Khám phá mới này đã đẩy lùi kết luận về việc ngũ cốc nằm trong thực đơn của con người xuống 10.000 năm.
Bằng chứng về hơn 90.000 dấu tích thực vật còn sót lại, bao gồm những hạt lúa nướng, đã được tìm thấy tại vùng Ohalo bên bờ biển Galilee của Israel. Trong số đó có cả những hạt cỏ rất nhỏ, bao gồm hạt brome, cỏ đuôi cáo, alkali.
Ehud Weiss, nhà nhân chủng học tại Đại học Harvard, cho biết những người săn bắt hái lượm thời đồ đá sinh sống chủ yếu dựa vào những con thú nhỏ có móng guốc, trước khi cuộc canh tranh với chủng người khác buộc họ phải tìm nguồn thức ăn mới.
Hạt ngũ cốc và cây cỏ nhỏ không chứa nhiều protein như thịt, nhưng chúng rất dồi dào và nhiều dinh dưỡng. Những cây cỏ nhỏ không còn được ưa chuộng vào 8.000 năm trước bởi nó tốn quá nhiều công sức để tách những hạt nhỏ xíu trong thân. Nhưng ngũ cốc vẫn tồn tại trong thực đơn của con người.
Những hạt lúa mì và lúa mạch nướng của người đồ đá có thể tương tự với bữa sáng ngũ cốc ngày nay. Một tảng đá xay lớn, tương tự như cối giã và chày, cũng được tìm thấy tại khu vực, chứng tỏ các hạt ngũ cốc đã được xay và chế biến như cháo đặc hay bánh mì dẹt.
Ngoài ngũ cốc và cây cỏ nhỏ, Weiss cho biết những cư dân thời sơ khai ở Ohalo còn ăn quả đầu, quả hạnh, hồ trăn, quả ôliu, cùng với những quả mọng như mâm xôi, sung và nho dại. Những dấu tích của hoa hướng dương, đậu Hà Lan, borage cũng được tìm thấy tại khu vực.
Bởi sự giầu có và phong phú trong nguồn nước và thực phẩm, Ohalo giống như một nơi nghỉ mát trong thời kỳ đồ đá. "Chúng tôi nhận thấy một vài dấu hiệu của những người di cư tới khu vực này. Có những người không bao giờ ở lại lâu hơn 1 tuần, và cả những người sống trong lều trại trong thời gian lâu hơn. Khí hậu lúc đó là khô, lạnh và không có nhiều nguồn tài nguyên xung quanh, nên chẳng có lý do gì người ta đi lại quá nhiều".
Theo các sử gia, phụ nữ thời đồ đá chịu trách nhiệm hái lượm cỏ cây, trong khi đàn ông phụ trách việc săn bắt. Việc thu lượm hạt ngũ cốc, quả và rau là bước đầu tiên hướng tới việc trồng trọt. "Ohalo cho chúng tôi thấy những người này hiểu biết và tận dụng môi trường của họ rất tốt. Kiến thức này là một điều kiện cần thiết để tiến tới việc trồng cây", Weiss nói.
Cỏ không chỉ được dùng làm lương thực ở Ohalo. Vào tháng 4, Weiss và nhóm khảo cổ còn tìm thấy bằng chứng của chiếc giường cổ nhất thế giới. Nó được làm từ những bó cỏ dày xếp thành nhiều lớp và dính với nhau bằng đất sét. Dấu tích của lều cỏ, bếp lò, mồ mả và một bộ công cụ bằng đá, cùng xác thú, chim, cá chuột và ốc, sên cũng được tìm thấy tại khu vực.
Minh Thi (theo Discovery)