Thử nghiệm manơcanh chịu bức xạ trong vũ trụ

Manơcanh sẽ được treo 1 năm bên ngoài Trạm Quốc tế.

Trạm Vũ trụ Quốc tế vừa có thêm một thành viên mới. Matroshka, một hình nộm không tay, to như người thật, sẽ đo lường mức tiếp xúc của con người với các tia vũ trụ nguy hiểm trong những lần họ đi bộ ngoài khoảng không.

Các nhà khoa học từ lâu đã lo ngại về ảnh hưởng của các tia bức xạ trong vũ trụ. Trên trái đất, từ trường che chở chúng ta trước sự tấn công dữ dội của chúng, nhưng trong vũ trụ, các nhà du hành không có tấm lá chắn đó. Chính vì thế, những người phải sống một thời gian dài trong không gian có thể gặp rủi ro về sức khỏe, như ung thư do da bộc lộ trước tia bức xạ. Trong một chuyến đi bộ ngoài khoảng không, một phi hành gia có thể hứng nhiều hạt vũ trụ gấp 27 lần so với một người trên mặt đất.

Nhiều công trình nghiên cứu đã được thực hiện để đánh giá nguy cơ này. Nhưng đến nay, người ta vẫn còn mù mờ về hàm lượng bức xạ cụ thể mà mỗi nội tạng trong cơ thể phải chịu đựng. Vì thế, Cơ quan Vũ trụ châu Âu và Viện hàn lâm khoa học Nga đã thiết kế ra Matroshka, một hình nộm nặng 80 kg được làm từ xương tự nhiên và các loại chất dẻo có mật độ khác nhau, giả làm nội tạng. "Nó sẽ đo mức bức xạ mà mỗi cơ quan tương ứng nhận được", Jan Dettman, trưởng dự án cho biết.

Hình nộm được bọc ngoài bằng một lớp sợi carbon, ngăn cản các tia cực tím và làm trệch hướng các mảnh vụn vũ trụ, rất giống với tính chất của bộ áo phi hành gia bảo vệ các nhà du hành. Người ta cũng gắn cho manơcanh những sensor nhạy cảm để đo hàm lượng bức xạ tác động lên dạ dày, phổi, thận, ruột kết và mắt.

Matroshka đã được đưa an toàn lên trạm vũ trụ tuần trước, dự kiến sẽ được treo một năm bên ngoài mô đun Zvezda của Trạm quốc tế, bắt đầu từ ngày 26/2. Trong thời gian đó, nó sẽ nhận được lượng bức xa nhiều gấp ba lần hàm lượng mà một chuyên gia bức xạ nhận được một năm.

Sau khi thử vận hành trong cái lạnh bên ngoài trạm, Matroshka sẽ được đưa vào trong trạm để đo mức độ bức xạ bên trong. Phát hiện thu được sẽ giúp các nhà thiết kế tìm ra những loại quần áo bảo hộ hiệu quả hơn, hoặc giúp đánh giá sức khỏe của các phi hành gia sau những chuyến bay dài.

B.H. (theo Nature)