Sự sống sẽ bị tiêu diệt bởi một vụ nổ khí methane?

Các vụ trào khí metan từ lòng đại dương có thể gây tuyệt chủng hàng loạt.

Một nhà khoa học Mỹ khẳng định, nguyên nhân của các vụ tuyệt chủng hàng loạt trên trái đất trong vòng 250 triệu năm trở lại đây có thể là những vụ nổ khí methane cực lớn. Hiện tượng này có thể xảy ra trong tương lai, đe dọa toàn bộ sự sống trên trái đất.

Trước đây, nhà cổ sinh học Andrew Knoll (Đại học Havard) từng khẳng định khoảng 95% các loài sinh vật biển, 70% số loài trên mặt đất đã biến mất sau kỷ Pecmi (250 triệu năm trước), nhưng không có sự liên ứng nào giúp chúng ta biết rõ điều gì đã xảy ra.

Tuy nhiên, theo Gregory Ryskin, Đại học Northwestern (Illinois - Mỹ), nguyên nhân của vụ tuyệt chủng này cùng hàng loạt biến cố khác, trong đó có trận Đại hồng thuỷ trong kinh thánh, là những đợt trào khí methane từ lòng đại dương.

Để chứng minh cho nhận định của mình, Ryskin đã chỉ ra hiện tượng methane thoát ra từ các vi sinh vật thối rữa hay từ methane-hydrate đóng băng ở sâu dưới đáy đại dương. Dưới áp lực của một lượng nước khổng lồ, khí methane đã tan vào lớp nước ở đáy biển, và bị giữ lại đó nếu là vùng biển lặng. Nồng độ methane ngày càng lớn, do khí thoát ra từ vỏ trái đất ngày càng nhiều.

Chỉ cần một tác động nhỏ - như ảnh hưởng của một thiên thạch, hay sự chuyển động với tốc độ cao của một động vật có vú - cũng có thể khiến phần nước có trộn khí methane chuyển động dần lên mặt nước. Ở đó, nó sẽ thoát ra dưới dạng bong bóng, do áp lực của khối nước bên trên giảm dần. Song, quá trình đó đã không dừng lại: sự dò rỉ này dẫn tới xáo trộn giữa hai lớp nước khổng lồ, và làm thoát ra một lượng methane cực lớn.

Theo Ryskin, các đại dương có thể chứa một lượng khí methane đủ lớn để gây ra vụ nổ với năng lượng lớn gấp 10.000 lần tổng năng lượng của tất cả các kho vũ khí hạt nhân trên trái đất. "Năng lượng lớn như vậy, dĩ nhiên có thể gây tuyệt chủng hàng loạt", ông nhận định.

Đồng tình với Ryskin, nhà địa chất người Anh Paul Wignall, thuộc Đại học Leeds, đưa ra bằng chứng về hai vụ trào khí methane. Thứ nhất là các dấu hiệu hoá thạch kỷ Pecmi, chứng tỏ có sự thay đổi đột ngột của lượng CO2 trong khí quyển, và đây chỉ có thể là hậu quả của một vụ nổ khí methane. Thứ hai là dấu hiệu địa chất chỉ ra vụ trào khí methane trong lòng Hắc Hải cách đây khoảng 7.000-8.000 năm, tương ứng với thời gian xảy ra trận Đại hồng thuỷ.

Theo Ryskin, những vùng biển lặng khác có thể vẫn đang tích trữ methane trong lòng chúng, để chuẩn bị các đợt phun trào mới trong tương lai. "Theo tôi, chúng ta nên bắt đầu tìm những vùng biển, nơi hiện tượng đó có thể đang diễn ra", ông nói.

Tử Vi (theo Nature)