Báo động về số phận của ngựa hoang

Lừa hoang châu Phi.

Ngựa, ngựa vằn và lừa hoang sẽ sớm bị tuyệt chủng, nếu con người tiếp tục gây sức ép lên lãnh thổ của chúng như hiện nay. Trước tình hình này, các nhà khoa học đã có kế hoạch bảo tồn 7 loài nguy cấp, thông qua việc thu thập mọi thông tin liên quan tới tình trạng, môi trường sống và đặc điểm sinh học của chúng.

Dự án có tên gọi "Kế hoạch bảo tồn và điều tra tình trạng sống của họ nhà ngựa (ngựa, ngựa vằn và lừa)", do một nhóm chuyên gia thuộc Hiệp hội Bảo tồn Thế giới (IUCN) thực hiện. Tiến sĩ Patricia Moehlman, trưởng nhóm nghiên cứu, cho biết: “Hầu hết các loài quý hiếm thuộc họ nhà ngựa sống trong các hệ sinh thái sa mạc hoặc savan. Những sinh cảnh này tuy có đa dạng sinh học thấp, nhưng lại có nhiều loài động, thực vật đặc hữu”.

Ngựa vằn Grevy.

7 loài thuộc họ nhà ngựa được dự án xét đến là: lừa hoang châu Á, châu Phi và lừa hoang Tây Tạng, ngựa Przewalski, ngựa vằn Grevy, ngựa vằn núi cao và ngựa vằn đồng bằng. Hầu hết chúng đều được xếp vào danh mục nguy cấp hoặc bị đe dọa trong sách đỏ của IUCN. Riêng ngựa Przewalski đã bị coi là tuyệt chủng trong tự nhiên.

Dựa vào các tranh minh họa trong hang động, hầm mộ, hay đồ trang sức cổ, người ta cho rằng ngựa Przewalski đã có cách đây hơn 20.000 năm. Dân số của loài vật này giảm sút nghiêm trọng sau năm 1945, và trong vài năm tiếp đó, chỉ còn vài nhóm nhỏ của chúng được tìm thấy. Thủ phạm chính dẫn tới sự tuyệt diệt này là việc săn bắn bừa bãi, các hoạt động quân sự và mở rộng diện tích đất canh tác (dẫn tới thu hẹp các vùng đất tự nhiên). Ngày nay, ngựa Przewalski chỉ còn sống trong điều kiện nuôi nhốt.

Lừa hoang Tây Tạng.

Bi đát không kém ngựa Przewalski là số phận của ngựa vằn núi cao. Loài vật này từng phân bố trên một vùng rộng khắp từ Nam Á, xuyên qua Namibia tới vùng phía tây Angola. Nhưng tới nay, chúng đã bị liệt vào diện có nguy cơ tuyệt chủng trong sách đỏ. Các nhà nghiên cứu cho rằng quần thể của ngựa vằn núi cao suy giảm ít nhất 50% cứ sau mỗi 10 năm. Hiện nay, ngoài những mối đe dọa như hạn hán, bị săn bắt và mất nơi cư trú, chúng còn phải đối mặt với tình trạng suy thoái giống do hiện tượng giao phối chéo giữa hai phụ loài là Equus z. zebra và E. z. hartmannae, có thể làm mất đi đa dạng sinh học gene.

B.H. (theo BBC)