NASA phát triển tàu cứu hộ mới cho Trạm Quốc tế

Mô hình phi thuyền vũ trụ mới sẽ thay thế tàu con thoi.

Cơ quan Vũ trụ Mỹ (NASA) đang tăng tốc xây dựng một loại phi thuyền mới, có sứ mệnh đưa các nhà du hành từ ISS trở về trái đất trong tình huống khẩn cấp. Loại phi thuyền này thay thế cho tàu cứu hộ Soyuz của Nga hiện nay, mà theo kế hoạch sẽ ngừng hoạt động vào năm 2006.

Cho đến nay, trọng trách sơ tán khẩn cấp các nhân viên trên Trạm Quốc tế được giao cho phía Nga, thông qua các mô đun Soyuz. Cứ 6 tháng một lần, một tên lửa Soyuz mới lại được phóng lên, thế chỗ cho một mô đun cũ gắn trên Trạm.

Tuy nhiên, vào năm 2006, hợp đồng cung cấp tàu cứu hộ của Nga sẽ kết thúc, và Energia - công ty chế tạo Soyuz - cũng tuyên bố, sau thời hạn đó, họ sẽ không chế tạo thêm một phi thuyền nào thuộc loại này nữa. Mặt khác, theo nhiều chuyên gia, vì mỗi tên lửa Soyuz chỉ chở được 3 người, nên số thành viên của ISS cũng không thể vượt quá số người có thể được cứu hộ trên một tàu Soyuz đơn độc, tức là không thể quá con số 3. Lý do này đã làm giảm hiệu quả của ISS.

Dự án X-38 đã bị hủy bỏ.

Hơn nữa, dự án tàu cứu hộ X-38 của NASA (đã thử nghiệm thành công) lại bị hủy bỏ hồi đầu năm nay, do thiếu ngân sách.

Trước tình hình đó, nhu cầu về một loại tàu mới thay thế cho Soyuz là rất cấp thiết. Tuy nhiên, một số nhà phân tích cho rằng, NASA sẽ không có đủ thời gian để làm việc này, bởi muốn phát triển một thế hệ tàu cứu hộ mới, họ sẽ mất ít nhất một thập kỷ hoặc hơn. Phía Mỹ cũng cho biết, họ chưa thể trình làng loại tàu cứu hộ mới trước năm 2010, và cũng không có kế hoạch mua mô đun Soyuz của Nga. Vì nếu có thể mua được, thì nó cũng vấp phải rào cản pháp lý và các lý do an ninh.

Trước tình huống khó xử này, người ta sẽ sử dụng phương tiện nào để cứu hộ trên ISS sau năm 2006? Các chuyên gia đã đưa ra một giải pháp tạm thời có tính khả thi hơn cả: đó là chế tạo một loại mô đun cứu hộ có thể tự trở về trái đất (tuy không có khả năng tự bay lên ISS). Như vậy, người ta sẽ cần đến một phương tiện khác để đưa mô đun này lên Trạm Quốc tế. Thiết bị đó có thể là một tên lửa Delta IV thế hệ sắp ra đời (loại nâng được tải trọng lớn).

Sau giai đoạn tạm thời này, một phương tiện phóng mới do NASA phát triển sẽ thay thế cho mô đun cứu hộ trên. Nó có thể thực hiện các chuyến bay khứ hồi, mang theo các phi hành gia, mà không cần sự trợ giúp của tên lửa Delta.

Một vấn đề khác cũng đang làm đau đầu các quan chức NASA, đó là lời phàn nàn của các đồng sáng lập ISS. Các nước có đóng góp vào tổ hợp vũ trụ này cho biết, phi đoàn 3 người trên ISS như hiện nay là quá ít, và không đủ để thực hiện các nghiên cứu kỹ thuật và khoa học trên Trạm.

Song song với dự án tàu cứu hộ, NASA cũng đang nhắm tới một phương tiện không gian khác - một loại phi cơ vũ trụ - sẽ kế tục sứ mệnh của thế hệ tàu con thoi hiện nay.

B.H. (theo BBC)