Thử nghiệm hệ thống tìm kiếm trí tuệ ngoài trái đất 

Hệ thống Rio-Scala sẽ không nhầm lẫn giữa tín hiệu của người ngoài trái đất với tín hiệu vệ tinh?

Tổ chức Tìm kiếm vật thể có trí tuệ ngoài trái đất (SETI) đang thử nghiệm một "hệ thống thẩm định thông tin của các nền văn minh khác" (Rio-Scala). Hệ thống này được chia làm 10 bậc, trong đó số 10 là chỉ mức báo động cao nhất.

Chính vì các nhà khoa học chưa bao giờ bắt được tín hiệu của các nền văn minh khác, nên họ không có cách gì thẩm định trực tiếp mức độ tin cậy của chiếc máy báo động Rio-Scala. Để làm điều này một cách gián tiếp, người ta sẽ phải xây dựng các mô hình giả tưởng, có khả năng phân biệt rõ ràng giữa tín hiệu của vật thể thông minh với tín hiệu khác. Mô hình này sẽ có tác dụng "huấn luyện" cho Rio-Scala trước khi nó được sử dụng cho các "sứ mệnh" quan trọng sau này.

Tuy nhiên, để xây dựng các mô hình giả tưởng nói trên, người ta cần có ý tưởng. Vì thế, các nhà khoa học đã phải nhờ cậy đến các nhà làm phim Hollywood. Tại kinh đô điện ảnh thế giới, có rất nhiều ý tưởng về người ngoài trái đất đã được nghiên cứu kỹ lưỡng. Tuy rằng phần lớn các ý tưởng đó chỉ có mục đích thu hút khán giả, song các nhà khoa học vẫn hy vọng sẽ rút ra được vài ý độc đáo, có thể áp dụng để chế tạo các mô hình giả tưởng, nhằm kiểm định mức độ tin cậy của Rio-Scala.

Để xác định một thông tin thu được từ vũ trụ (dưới dạng sóng radio, tia X...) có phải là từ các vật thể thông minh hay không, người ta cần kiểm nghiệm hàng loạt biến số quan trọng (như tần số thông tin, chu kỳ phát, mật độ thông tin,...). Các thông tin do vật thể thông minh phát ra bắt buộc phải có "nội dung" và "mục đích", khác hẳn thông tin của các hành tinh và ngôi sao. Vì thế, về lý thuyết, chiếc "máy dò" Rio-Scala phải có khả năng phân biệt các tín hiệu này.

Ông Ivan Almar, làm việc tại Đài thiên văn Konkoly ở Budapest (Hungary), là người phát minh ra hệ thống này, cho biết, bước đầu tiên, người ta sẽ huấn luyện cho Rio-Scala phân biệt giữa tín hiệu trí tuệ và tín hiệu khác. Trong quá khứ đã từng xảy ra nhầm lẫn, ví dụ năm 1998, một nhà thiên văn cho rằng đã nhận được tín hiệu của vật thể thông minh sống ở hệ sao EQ Pegasi, tuy nhiên sau này người ta mới phát hiện ra rằng đó chỉ là những tín hiệu từ một vệ tinh của chúng ta.

Minh Hy (theo dpa)