Nhện gai dùng màu sắc để nhử mồi

Nhện gai với những sọc vàng trên lưng.

Trong cánh rừng nhiệt đới ở bắc Australia, lũ nhện gai nổi bật lên với bộ cánh rực rỡ trông như đèn báo động. Làm sao chúng có thể kiếm ăn bằng trang phục lộ liễu ấy? Điều này đã kích thích trí tò mò của nhà nghiên cứu Mark Hauber, bởi vì thông thường, nhện cần hóa trang khi chờ con mồi tới.

Những nghiên cứu trước đây cũng như quan niệm truyền thống đều chỉ ra rằng, hầu hết các cư dân trong vương quốc động vật sử dụng màu sắc để thu hút bạn tình, hoặc để hòa lẫn với màu môi trường xung quanh. Nhưng nhện gai (Gasteracantha fornicata) lại khác: giữa những chiếc lưới kín đáo, chúng nổi bật lên như một điểm sáng rực rỡ. Rõ ràng màu sắc đã được chúng sử dụng vào một mục đích khác.

Để làm sáng tỏ bí ẩn này, Hauber - nhà nghiên cứu của Đại học Cornell - đã thực hiện một thí nghiệm đơn giản, bằng cách dùng bút lông bôi đen các vệt màu của một số con nhện, trong khi những con khác vẫn được giữ nguyên màu tự nhiên của chúng là các sọc vàng, đen. Tiếp đó, Hauber kiểm tra khả năng bắt côn trùng của cả hai nhóm. Kết quả là, những con nhện đã bị tước đi màu sắc thì gần như không kiếm được cái ăn, trong khi nhóm kia mải mốt chén hết con côn trùng này đến con côn trùng khác. Hauber kết luận màu sắc chính là nhân tố quyết định giúp nhện gai kiếm ăn thành công.

Ở đây, màu sắc chính là một phần của chiếc bẫy, trở thành phương tiện nhử mồi lợi hại, điều rất hiếm gặp trong thế giới tự nhiên. Hauber phỏng đoán rằng với một chú côn trùng không cảnh giác, thì nhện gai trông giống như một đoá hoa hơn là một kẻ hút máu.

Tuy nhiên, nhiều nhà khoa học khác không đồng ý với luập luận này. Họ cho rằng nếu màu sắc đó giúp nhện gai dụ được côn trùng, thì cũng đồng thời lại đánh tiếng cho những kẻ ăn thịt khác như chim hay thú săn nhện. Và như vậy, màu sắc không phải là ưu thế sinh tồn. Tuy nhiên, Hauber lập luận rằng vì nhện gai rất nhỏ bé, mặt khác chúng lại có những chiếc “đinh ba” ở hai bên, nên những kẻ ăn thịt kia thừa hiểu lũ nhện không bõ làm thức ăn cho chúng, và thực ra, cũng khó để có thể làm được điều đó.

B.H. (theo ABCnews)