Dây điện silicon "đánh hơi" bom

Dấu bàn tay có bôi TNT hiện thành hình bàn tay tối đen (trái), bàn tay không bôi TNT không hiện màu(phải).

Các nhà hoá học tại Đại học San Diego, Mỹ, mới đây đã khám phá ra rằng dây điện silicon polymer siêu nhỏ cỡ nanomét (1 nanomét =1 phần tỉ của mét) có khả năng "đánh hơi" rất nhạy đối với dấu vết của thuốc nổ TNT và các loại acid chua trong cả nước lẫn không khí.

Khám phá này mở ra hướng sản xuất một loại vật liệu rẻ tiền và hiệu quả có thể dùng để định vị thuốc nổ trong hầm mỏ, dò tìm bom mìn nổ chậm còn sót lại sau các cuộc chiến tranh và đặc biệt để phát hiện bom mìn do bọn khủng bố cài đặt.

Với kích thước nhỏ hơn một sợi tóc khoảng 2.000 lần, dây điện silicon gồm một sợi dây nguyên tử silicon dài được bao quanh bởi các phân tử hữu cơ. Thông thường loại dây điện này có khả năng dẫn điện và rực sáng lên dưới ánh sáng của tia cực tím. Nhưng điều kỳ lạ là chúng sẽ mất khả năng dẫn điện và không rực sáng nữa khi tiếp xúc với thuốc nổ TNT và các loại acid chua.

William Trogler thuộc nhóm nghiên cứu cho biết: "Lợi thế chính của loại silicon polymer này là ở chỗ nó rất bền vững trong môi trường không khí và nước, đồng thời cực kỳ nhạy cảm với những rơi rớt của chất nổ. Với một công nghệ tương đối thô sơ chúng ta cũng đã có thể phát hiện ra chất nổ TNT ngay cả khi tỉ lệ chất nổ chỉ chiếm 1 phần tỉ trong không khí hoặc 50 phần tỉ trong nước biển".

Để chứng minh công nghệ mới, các nhà nghiên cứu đã bôi 0,1 gram TNT lên một chiếc găng tay nhựa. Sau đó lau sạch chiếc găng (để bảo đảm tỉ lệ TNT còn lại rất ít) rồi in dấu bàn tay của chiếc găng lên một miếng giấy chứa loại silicon polymer rực sáng. Bên cạnh dấu bàn tay này, các nhà nghiên cứu cũng in bàn tay của một chiếc găng khác không bôi TNT lên cùng miếng giấy đó và so sánh hai vị trí in bàn tay với nhau. Kết quả trong khi dấu bàn tay có bôi TNT hiện lên thành một hình bàn tay tối đen thì vị trí in bàn tay không bôi TNT không hiện lên hình gì cả mà vẫn giữ nguyên ánh sáng rực rỡ của giấy.

Lý do vì "chất TNT đã làm tắt ánh sáng xanh lá cây của silicon polymer, nói theo thuật ngữ hoá học là làm tắt trạng thái bị kích thích của silicon polymer", Trogler giải thích. Trong khi loài người còn đang lo giải thoát cạm bẫy của hàng triệu quả mìn chưa nổ còn sót lại sau các cuộc chiến tranh ở nhiều nơi trên thế giới, khám phá hiện tượng kỳ lạ của dây điện silicon cỡ nanomét là một món quà bất ngờ và vô giá, có thể mang lại cho nhiều người cuộc sống bình an.

Lao Động (theo Scientific American)