Kính thiên văn XMM-Newton truyền về những hình ảnh đầu tiên
Chiếc kính thiên văn đã tìm ra hàng trăm nguồn phát tia X trong vũ trụ. Đồng thời, XMM-Newton cũng góp phần làm sáng tỏ một số vấn đề - vật chất được xây dựng như thế nào, chuyện gì đang xảy ra trong vũ trụ… ở những nơi kính thiên văn bình thường không thể quan sát được.
Tuần qua, các nhà nghiên cứu đã họp tại Paris để thu nhận các phát hiện đầu tiên của kính thiên văn XMM-Newton. Đa số hình ảnh cùng số liệu thô vẫn cần phải được phân tích, song theo các nhà khoa học, đã định hình dần một số mô hình cụ thể. Giới khoa học vui mừng vì kính thiên văn XMM-Newton có khả năng cung cấp những hình ảnh bên trong lỗ đen, các vì sao và cấu trúc của những vật thể nằm đâu đó trong các thiên hà mà kính thiên văn thông thường gần như không thể quan sát được.
Một trong những nhiệm vụ của XMM là khám phá bí ẩn của các nguồn phát ra tia X. Các nhà khoa học cho biết hiện nay công việc đang tiến triển tốt. Họ đã xác định được rằng 80-90% tia X khuyếch tán trong vũ trụ phát ra từ những nguồn mà XMM-Newton phát hiện. Mặt khác, XMM cũng tìm ra hơn 200 vật thể chiếu tia X, tại một vùng không gian có tên Lỗ Lockman. (Lỗ Lockman là nơi giới khoa học có thể quan sát được vũ trụ như khi mới hình thành, do ở đó có tương đối ít khí can thiệp, bụi và sao, những thứ có thể “can thiệp” làm hình ảnh tối đen không quan sát được). Hiện tại XMM đang bắt đầu cung cấp hàng loạt hình ảnh và số liệu về N132D, xác của một siêu tân tinh. Siêu tân tinh này đã bùng nổ và bốc cháy, nay chỉ còn lại cái xác trôi nổi trong vũ trụ. Hình ảnh thu được qua XMM cho thấy có 9 nguyên tố khác nhau trong N132D, gồm cả ôxy và sắt. Với những quan sát này, giới khoa học hi vọng sẽ nắm được kích thước, khối lượng và loại sao đã nổ, cũng như các hiện tượng xảy ra sau vụ nổ.
Ngoài ra XMM-Newton cũng bộc lộ khả n
ăng to lớn trong việc hé mở bí mật về cấu trúc vật chất giữa các vì sao, trên cơ sở lưu lại hình ảnh xác các siêu tân tinh. Theo nhà khoa học Johan Bleeker thuộc nhóm nghiên cứu không gian Hà Lan thì : “Chính những vật chất này đã đóng góp vào sự hình thành các hệ mặt trời và hành tinh mới”.
Đài quan sát nơi đặt XMM cũng đang tiến hành nghiên cứu môi trường khí hàng triệu độ C giữa các thiên hà nằm trong chùm thiên hà. Những nghiên cứu chi tiết có được là nhờ XMM. Đó là một trong những thành công lớn của chiếc kính thiên văn này.
(Theo News.Yahoo, 14/12).
E-mail
Bản In
Đặt VnExpress làm trang chủ
Mail gửi Toà soạn
Liên hệ quảng cáo
Việc làm tại VnExpress
Đường dây nóng: 0123.888.0123