Thứ năm, 1/11/2007, 05:16 GMT+7

Bệnh nhân tiêu chảy cấp tăng từng giờ

Đến sáng 1/11, Viện Các bệnh truyền nhiễm và nhiệt đới Quốc gia đã tiếp nhận gần 120 ca tiêu chảy cấp, trong đó 80 ca là loại nguy hiểm. Viện phải giải phóng các bệnh nhân khác để lấy chỗ cho họ.
> Phát dịch tiêu chảy cấp ở Hà Nội/ Mắm tôm vắng bóng ở quán ăn Hà Nội /Một số dạng tiêu chảy cấp và cách xử trí

Bác sĩ Nguyễn Hồng Hà, Phó viện trưởng, cho biết số bệnh nhân đến đây tăng lên hằng ngày. Trong hôm đầu tiên dịch xuất hiện chỉ có 6 bệnh nhân. Con số này tăng thành 10 rồi 20 ca. Hai ngày qua, mỗi ngày viện tiếp nhận hơn 40 ca tiêu chảy cấp. Riêng sáng 1/11, đã có hơn 20 người nhập viện.

Hiện cả 6 tầng của Viện Các bệnh truyền nhiễm và nhiệt đới Quốc gia đều có người bị tiêu chảy cấp. Các bác sĩ phải giải phóng những bệnh nhân khác để lấy chỗ dành cho họ. Theo bác sĩ Hồng Hà, thường sau 2-3 ngày điều trị, bệnh nhân đã ổn định nhưng phải sau 1 tuần mới được ra viện. Do những bệnh nhân này không muốn sang cơ sở khác điều trị nên Viện có nguy cơ hết chỗ tiếp nhận các ca mới.

Rất đông bệnh nhân bị tiêu chảy cấp nguy hiểm nhập viện tại Viện Các bệnh truyền nhiễm và nhiệt đới Quốc gia. Ảnh: Thanh Nhàn.

Trong buổi làm việc với Viện sáng nay, Giám đốc Sở Y tế Lê Anh Tuấn cho biết thành phố đã chuẩn bị 200 giường bệnh để tiếp nhận điều trị bệnh nhân tiêu chảy cấp, thuộc 5 bệnh viện. Sắp tới, những người bệnh đã ổn định sẽ được đưa sang điều trị tiếp ở bệnh viện Thanh Nhàn và Đống Đa. Còn các bệnh viện Đức Giang, Bắc Thăng Long, Xanh Pôn có thể chia sẻ việc tiếp nhận các ca mắc mới.

Ngoài Viện Các bệnh truyền nhiễm và nhiệt đới Quốc gia, một số cơ sở khác cũng đang điều trị tiêu chảy cấp, chẳng hạn như các bệnh viện Đống Đa, Thanh Nhàn, mỗi nơi có vài chục ca.

Hiện bệnh đã có mặt ở các quận huyện Đống Đa, Thanh Xuân, Hoàng Mai, Thanh Trì, Cầu Giấy, Từ Liêm, Hai Bà Trưng, Hoàn Kiếm.

Tại Viện Nhi Trung ương, trong vòng 2 tuần gần đây, bệnh nhi mắc tiêu chảy cấp gia tăng đáng kể, gấp đôi so với ngày thường. Bác sĩ Nguyễn Văn Lộc, Phó giám đốc bệnh viện, cho biết tiêu chảy cấp ở trẻ nhỏ hiện được xác định là do Rotavirus - không giống tiêu chảy cấp nguy hiểm ở người lớn - nhưng vẫn cần phải tăng cường phòng bệnh cho trẻ trong thời điểm nhạy cảm này. Khi thấy trẻ mắc tiêu chảy nên đưa trẻ đi khám sớm.

Các bác sĩ cho biết, phần lớn những người bị tiêu chảy cấp nguy hiểm vào Viện đều từng ăn mắm tôm, rau sống hay các thực phẩm chưa chín khác. Trong số đó có một phụ nữ 26 tuổi đang mang thai sắp đến ngày sinh, sống ở quận Đống Đa. Trước khi phát bệnh, chị đã ăn bún đậu mắm tôm, rau sống. Rất may do được cứu chữa kịp thời nên hiện sức khỏe của chị đã ổn định, thai nhi an toàn. Ngoài bệnh nhân này, Viện cũng từng tiếp nhận 4-5 thai phụ khác bị tiêu chảy cấp, nhưng không ca nào nguy kịch.

Ông Lê Xuân Thể (53 tuổi, Thanh Xuân) từng ăn mắm tôm mua từ Hà Tĩnh. Sau đó ít ngày, ông bị đi ngoài tháo cống, đến mức chỉ nằm lại ít phút ở nơi sơ cứu đã làm ướt cả tấm chăn đắp tạm. Chỉ sau 1 giờ, ông đã bị mất mạch, huyết áp tụt nghiêm trọng, chân tay và hàm cứng đờ, co rút, nguy cơ tử vong rất cao. Hiện ông đã giảm đi ngoài.

Khác với các ca trên, ông Nguyễn Thế Đạt (56 tuổi, Hoàn Kiếm) sắp được ra viện nhưng vẫn chưa hiểu sao mình nhiễm bệnh. Ông cho biết có ăn thịt chó nhưng không dùng mắm tôm, ngoài ra cũng không dùng thực phẩm nào đáng nghi. Về điều này, bác sĩ Nguyễn Thị Tường Vân, Trưởng khoa Khám bệnh, giải thích, những người có ăn mắm tôm ngồi cùng mâm có thể chạm đũa của họ vào các đĩa bát, và khiến vi khuẩn có cơ hội xâm nhập cơ thể người khác.

Ông Bùi Văn Thới (57 tuổi, Thanh Xuân) cũng cho biết chỉ ăn cơm nhà với các món chín, nhưng vẫn nhiễm bệnh, thậm chí rất nặng. Ngày đầu tiên ông đi ngoài đến 40 lần, mạch và huyết áp mất. Theo các bác sĩ, có thể vi khuẩn gây bệnh đã xâm nhập thực phẩm qua bàn tay của người đi chợ, nấu nướng khi họ đã chạm vào các thức ăn ô nhiễm rồi không rửa kỹ.

Trước tình hình bệnh lan nhanh, nhiều bà mẹ muốn cho con uống văcxin phòng tiêu chảy cấp. Tuy nhiên hiện nay ở các điểm tiêm phòng, chỉ có văcxin phòng bệnh do Rotavirus, và chỉ dùng cho trẻ 2-5 tháng tuổi. Theo tiến sĩ Nguyễn Văn Bình, Phó cục trưởng Cục Y tế dự phòng, loại văcxin này không có hiệu quả gì đối với bệnh tiêu chảy cấp nguy hiểm đang diễn ra.
Theo bác sĩ Tường Vân, không cứ phải ăn thực phẩm sống mới nhiễm bệnh, vì sự mất vệ sinh có thể làm vi khuẩn xâm nhập thức ăn chín. Ở các gia đình có người bệnh, trước khi nhân viên y tế đến xử lý thì chất thải bệnh nhân đã kịp đổ ra hệ thống nước thải của thành phố, ra cống rãnh và hoàn toàn có khả năng phát tán. Bà Vân giả định, một quán ăn rửa bát ở vỉa hè rồi đổ nước ra đường, có thể làm nước cống rãnh bắn lên người đi đường. Nếu người đó chạm tay vào và không rửa trước khi ăn thì chỉ một giọt nhỏ li ti như hạt bụi cũng đủ làm lây bệnh.

"Nếu người dân vẫn chưa triệt để vệ sinh trong vấn đề ăn uống thì sẽ vẫn còn bệnh nhân mới nhập viện" - bác sĩ Hồng Hà khẳng định. Cùng nhận định này, từ hôm qua, thành phố Hà Nội đã vận động hội phụ nữ tuyên truyền đến các gia đình hạn chế ăn cơm hàng quán, cố gắng ăn cơm nhà để đảm bảo các quy trình vệ sinh. 

Bác sĩ Tường Vân cho rằng, nếu từ hôm nay, mọi người dân đều thực hiện phương châm đơn giản: "Ăn chín uống sôi, đậy lồng bàn, rửa tay trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh" thì sau 5 ngày (thời gian ủ bệnh tối đa) sẽ không còn bệnh nhân mới.

Các chuyên gia cho biết, có khá nhiều triệu chứng khác nhau giữa tiêu chảy cấp thông thường và tiêu chảy cấp nguy hiểm. Nếu bị tiêu chảy do nhiễm khuẩn thông thường, bệnh nhân thường đau quặn bụng, có thể sốt, và những lần đi cầu đầu tiên phân chưa hóa nước.

Còn ở thể bệnh nguy hiểm này, ngay từ lần đi đầu tiên đã là dạng "tháo cống", phân toàn nước trắng đục. Bệnh nhân không đau bụng hoặc đau không đáng kể; chân tay lạnh do mất nước nhiều. Những người có biểu hiện tương tự nên đến ngay cơ sở y tế. Người nhà bệnh nhân nếu thấy mình có nguy cơ do cùng ăn thực phẩm nguy cơ cao, hay bị dính chất nôn, chất thải người bệnh cũng nên đến bệnh viện để uống thuốc dự phòng.

Các bác sĩ khuyến cáo người bệnh không nên tự điều trị bằng berberin hay thuốc cầm tiêu chảy vì việc đi ngoài sẽ giúp thải bớt vi khuẩn và độc tố của nó. Việc ngăn tiêu chảy dễ gây nguy hiểm. Cũng không nên tự dùng kháng sinh vì phải loại kháng sinh đặc hiệu mới giúp điều trị hiệu quả. Mặt khác, phương pháp quan trọng nhất là bù nước và điện giải, vì mất nước chính là nguyên nhân khiến bệnh nhân tử vong.

Tại Viện Các bệnh truyền nhiễm và nhiệt đới Quốc gia sáng 1/11, bà Ngô Thị Thanh Hằng, Phó chủ tịch UBND thành phố Hà Nội, cho biết sẽ kiến nghị với Bộ Y tế miễn phí chữa bệnh cho các bệnh nhân tiêu chảy cấp nguy hiểm và phí điều trị dự phòng cho người nhà của họ.

Bệnh tiêu chảy cấp nguy hiểm hiện đã có thuốc đặc trị. Theo bác sĩ Tường Vân, cơ sở y tế các cấp đều đã có phác đồ điều trị bệnh này. Tuy nhiên, Viện cũng vừa hoàn thành một phác đồ cập nhật những kiến thức mới nhất để phổ biến.

Ngày 2/11, Bộ Y tế sẽ tập huấn về phòng trị bệnh cho y tế các địa phương.

Trả lời Thông tấn xã ngày 1/11 về những địa phương nào có nguy cơ xảy ra dịch tiêu chảy cấp nguy hiểm nhất, TS Nguyễn Huy Nga, Cục trưởng Y tế Dự phòng cho biết, đó là các địa phương bị ảnh hưởng của lũ lụt như: Ninh Bình, Thanh Hóa, Nghệ An và các tỉnh ở miền Trung, miền Nam, nhất là các vùng ven biển, những nơi chưa có nguồn nước sạch... "Mỗi người dân và chính quyền cũng như y tế cơ sở chủ động bảo đảm nguồn nước vệ sinh, khử khuẩn môi trường sau khi nước rút cũng như đẩy mạnh các hoạt động tuyên truyền ý thức vệ sinh phòng dịch", ông khuyến cáo.

Hải Hà